Spis treści:
- Patison - co to jest?
- Patisony - właściowości zdrowotne
- Patisony na diecie. Kalorie i IG
- Co zrobić z patisona?
- Przeciwwskazania do jedzenia patisonów
Patison - co to jest?
Patison (Cucurbita pepo var. patisoniana) to jedno z najbardziej niedocenianych warzyw późnego lata. Choć należy do tej samej rodziny co dynia, cukinia i kabaczek, wyróżnia się charakterystycznym kształtem przypominającym spodek lub małe UFO. Jego delikatny, lekko słodkawy smak sprawia, że doskonale odnajduje się w wielu potrawach, nie dominując pozostałych składników.
Dziś to nieco zapomniane warzywo na powrót zyskuje popularność. Wiele osób docenia jego delikatny smak, ale warto jeść także ze względu na ich działanie na organizm.
Patisony - właściowości zdrowotne
Patisony zwierają mnóstwo cennych wartości odżywczych. Co konkretnie? To dobre źródło witaminy C, która przyczynia się do wzmocnienia układu odpornościowego oraz redukcji wolnych rodników. Oprócz tego warzywo zawiera magnez, wapń, potas, beta-karoten czy witaminy z grupy B.
Dlaczego warto jeść patisony?
- Wysoka zawartość błonnika - patisony są dobrym źródłem błonnika, który wspomaga trawienie, zapobiega zaparciom i pomaga utrzymać zdrową masę ciała.
- Bogactwo witamin i minerałów - zawierają witaminy A, C oraz witaminy z grupy B (w tym foliany), które wspierają układ odpornościowy, zdrowie skóry i oczu oraz metabolizm. Patisony są również źródłem potasu, magnezu, fosforu i wapnia, które są ważne dla zdrowia serca, układu nerwowego i kości.
- Właściwości przeciwzapalne - patisony mogą wykazywać działanie przeciwzapalne, co jest korzystne dla zdrowia stawów i ogólnej odporności organizmu, są też zalecane w diecie przeciwzapalnej u osób z przewlekłymi chorobami autoimmunologicznymi.
- Działanie detoksykujące - patisony zawierają przeciwutleniacze, takie jak witamina C i beta-karoten, które pomagają w walce z wolnymi rodnikami i zmniejszają ryzyko chorób przewlekłych.
- Niskie IG (indeks glikemiczny) - warzywa te mają niski indeks glikemiczny, co oznacza, że pomagają w utrzymaniu stabilnego poziomu cukru we krwi. Jest to szczególnie korzystne dla osób z cukrzycą lub ryzykiem jej wystąpienia.
- Nawodnienie organizmu - patisony składają się w dużej mierze z wody, co pomaga w utrzymaniu odpowiedniego poziomu nawodnienia organizmu.
Patisony na diecie. Kalorie i IG
Patisony są lekkostrawne, a do tego zawierają niewiele kalorii. 100 g patisona ma niespełna 18 kcal. Wobec tego jest to świetna propozycja dla osób będących na dietach odchudzających. Warzywa są bogate w błonnik, a także wspierają trawienie.
Co więcej, bardzo często patisony są polecane osobom zmagającym się z cukrzycą. Wynika to z niskiego indeksu glikemicznego tych warzyw, który wynosi 25.

Co zrobić z patisona?
W kuchni patison daje naprawdę szerokie pole do popisu. Można dodawać go do leczo, warzywnych gulaszy i zapiekanek, gdzie świetnie komponuje się z pomidorami, papryką czy aromatycznymi ziołami. Doskonale sprawdza się także jako składnik kremowych zup - po ugotowaniu staje się miękki i aksamitny, dzięki czemu zupa nabiera delikatnej konsystencji.
Dużą popularnością cieszą się również marynowane patisony. Zamknięte w słoikach zachowują jędrność i stają się ciekawą alternatywą dla tradycyjnych ogórków konserwowych. Taki dodatek świetnie pasuje do mięs, kanapek czy sałatek.
Mało kto wie, że młode patisony można jeść także na surowo. Pokrojone w cienkie plasterki wzbogacą smak sałatek i surówek, dodając im chrupkości i świeżości. Najsmaczniejsze są właśnie młode, niewielkie okazy, których skórka pozostaje cienka i delikatna.
Sezon na patisony rozpoczyna się pod koniec czerwca i trwa do września. To właśnie wtedy warto po nie sięgać najczęściej - młode warzywa są najbardziej soczyste, mają najdelikatniejszy smak i nie wymagają skomplikowanej obróbki kulinarne
Przeciwwskazania do jedzenia patisonów
Obecnie nie wykazano żadnych szczególnych przeciwwskazań w kontekście spożycia patisonów. Warzywa są lekkostrawne, wobec czego mogą jeść je osoby mające problemy z trawieniem (chyba że patisony są podane np. w mocno przyprawionej formie).
Warto jednak pamiętać, że wszystko w nadmiarze może zaszkodzić. Kluczem do zachowania dobrego zdrowia jest zbilansowana dieta, która dostarczy organizmowi niezbędnych składników odżywczych. Włączając do swojego jadłospisu warzywa, nie należy ograniczać się wyłącznie do patisonów. Warto wybierać również inne zdrowe produkty, takie jak buraki, pomidory, jarmuż, brokuły czy papryka.













