Spis treści:
- Es kopi jahe, czyli kawa z imbirem na zimno
- Co imbir może mieć wspólnego z cukrem we krwi?
- Zdrowsza kawa? Tak, ale pod jednym warunkiem
- Jak zrobić mrożoną kawę z imbirem?
- Kto powinien uważać na imbir?
Es kopi jahe, czyli kawa z imbirem na zimno
Kawa z imbirem nie jest nowym internetowym wymysłem. W Indonezji połączenie kawy i jahe, czyli imbiru, pojawia się w domowych przepisach oraz lokalnych wariantach napojów kawowych. Czasem podaje się ją na gorąco, czasem jako wersję z lodem, mlekiem, miodem albo odrobiną cukru palmowego. Najprostsza wersja jest jednak najbardziej interesująca z punktu widzenia zdrowia: kawa, świeży imbir, lód i ewentualnie niewielka ilość mleka lub napoju roślinnego.
To właśnie imbir robi tutaj największą różnicę. Jego ostry, cytrusowo-korzenny smak sprawia, że kawa wydaje się bardziej aromatyczna nawet bez dużej ilości cukru. Dzięki temu łatwiej ograniczyć słodkie dodatki, które w przypadku mrożonych kaw są często największym problemem. Jeśli napój przygotujemy na bazie cold brew albo schłodzonego espresso, dodamy napar z imbiru i dużo lodu, dostaniemy kawę, która pobudza, orzeźwia i nie musi gwałtownie podbijać bilansu cukru w diecie.
Co imbir może mieć wspólnego z cukrem we krwi?
Imbir od lat pojawia się w badaniach dotyczących metabolizmu, stanu zapalnego i gospodarki węglowodanowej. Zawiera związki bioaktywne, w tym gingerole i shogaole, które nadają mu charakterystyczny smak i są analizowane pod kątem działania przeciwzapalnego oraz antyoksydacyjnego. W kontekście cukru we krwi najczęściej bada się suplementację imbirem u osób z cukrzycą typu 2, a nie jedną szklankę kawy z dodatkiem korzenia. To ważne rozróżnienie.
Nie można więc napisać, że mrożona kawa z imbirem leczy cukrzycę albo natychmiast obniża glukozę. To byłoby uproszczenie. Można jednak powiedzieć, że taki napój jest ciekawym wyborem dla osób, które chcą ograniczać słodkie kawy, a jednocześnie szukają bardziej funkcjonalnych dodatków niż syrop smakowy. Imbir może wspierać dietę przeciwzapalną, a u części badanych wiązano go z korzystnym wpływem na parametry metaboliczne. Najnowsze analizy podkreślają jednak, że wyniki badań są mieszane i potrzeba mocniejszych danych.
Zdrowsza kawa? Tak, ale pod jednym warunkiem
Największy sens zdrowotny es kopi jahe ma wtedy, gdy nie zamienimy jej w deser. Jeśli do kawy z imbirem dodamy kilka łyżek cukru, słodzone mleko skondensowane albo syrop, prozdrowotny efekt szybko zejdzie na dalszy plan. W prozdrowotnej wersji lepiej postawić na espresso lub cold brew, świeży imbir, lód i mleko bez dodatku cukru. Osoby, które potrzebują słodszego smaku, mogą dodać odrobinę miodu, ale warto traktować go jak cukier, a nie magicznie zdrowszy zamiennik.
Z jednej strony kofeina u niektórych osób może chwilowo podnosić poziom glukozy, zwłaszcza gdy kawa jest pita na czczo albo gdy organizm jest na nią wrażliwy. Z drugiej strony długoterminowe obserwacje łączą regularne picie kawy z niższym ryzykiem cukrzycy typu 2. Prawdopodobnie znaczenie mają tu polifenole, kwasy chlorogenowe i inne związki obecne w kawie. Dlatego kluczowe jest nie tylko to, że pijemy kawę, ale też to, co do niej dodajemy.
Jak zrobić mrożoną kawę z imbirem?
Najprostsza domowa wersja nie wymaga żadnych specjalnych składników. Wystarczy zaparzyć mocną kawę lub przygotować cold brew, a osobno zrobić krótki napar z kilku plasterków świeżego imbiru. Imbir można zalać gorącą wodą na kilka minut, przestudzić i przecedzić. Do szklanki wrzucamy dużo lodu, wlewamy kawę, dodajemy imbirowy napar i uzupełniamy mlekiem lub napojem roślinnym. Smak będzie bardziej wytrawny, lekko pikantny i znacznie ciekawszy niż w przypadku zwykłej kawy z lodem.
Dla mocniejszego efektu można użyć startego imbiru, ale wtedy napój będzie ostrzejszy. Na początek wystarczy mały kawałek korzenia, bo imbir potrafi zdominować smak kawy. Lepiej też nie przesadzać z ilością, szczególnie jeśli ktoś ma wrażliwy żołądek, refluks albo źle reaguje na ostre przyprawy.
Kto powinien uważać na imbir?
Choć imbir w kuchennych ilościach jest dla większości osób bezpieczny, nie u każdego sprawdzi się równie dobrze. Może nasilać zgagę, podrażniać gardło lub żołądek, a w większych ilościach wchodzić w interakcje z niektórymi lekami. Ostrożność powinny zachować osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe, leki na cukrzycę lub preparaty wpływające na ciśnienie. W takich sytuacjach lepiej nie traktować imbiru jak codziennego suplementu bez konsultacji z lekarzem.
Es kopi jahe nie jest więc napojem leczniczym, ale może być świetnym letnim zamiennikiem dla słodkich kaw z sieciówek. Ma wyrazisty smak, pozwala ograniczyć cukier i wprowadza do codziennej diety składnik, który od dawna interesuje naukowców. Najprostsza zasada brzmi: kawa, imbir, lód, mało cukru albo wcale. Wtedy ten indonezyjski trik naprawdę ma sens.
