Spis treści:
- Czerwony koktajl z antocyjanów
- Cierpka wiśnia a szybsza regeneracja mięśni
- Sok wiśniowy na bezsenność. Pij wieczorem
Czerwony koktajl z antocyjanów
Cierpka odmiana wiśni to zazwyczaj odmiana Montmorency. To właśnie, one spośród całej wiśniowej rodziny, zawierają najwięcej antocyjanów. Nadają owocom piękny kolor i specyficzny, cierpki smak - ale nie tylko. Antocyjany to bardzo silne antyoksydandy z grupy flawonoidów. Samą roślinę chronią przed działaniem promieniowania UV i patogenami, za to amatorom wiśni oferują szerokie spektrum pożytecznej aktywności biologicznej.
Badacze wyizolowali z wiśni odmiany Montmorency bardzo interesujące substancje. Związki te hamują enzymy cyklooksygenazy pierwszej i drugiej (COX-1 i COX-2). Jest to dokładnie ten sam mechanizm biochemiczny, na którym opiera się działanie popularnych, niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ).
Jak to dokładnie działa? Otóż, blokowanie COX-2 zmniejsza syntezę prostaglandyn, które są bezpośrednio odpowiedzialne za generowanie sygnałów bólowych oraz powstawanie obrzęków w tkankach. Co ciekawe - w przypadku cierpkich wiśni obserwuje się pewną selektywność. Substancje, które zawierają owoce mocniej uderzają w prozapalny enzym COX-2 niż w ochraniający żołądek COX-1. Zatem w przeciwieństwie do farmakologii naturalne substancje nie wykazują tak destrukcyjnego wpływu na układ pokarmowy.
Zobacz również:
Cierpka wiśnia a szybsza regeneracja mięśni
Opisane wyżej właściwości cierpkiej wiśni wzbudziły duże zainteresowanie w świecie medycyny sportowej i reumatologii. Ze względu na działanie przeciwzapalne, sok z tego owocu może mieć zastosowanie na przykład we wspieraniu regeneracji po wysiłku. W trakcie intensywnego wysiłku fizycznego włókna mięśniowe doznają mikrourazów, a ich następstwem są stany zapalne. Ból, który potocznie określa się jako zakwasy, potencjalnie można łagodzić właśnie za pomocą substancji zawartych w cierpkiej wiśni.
Udowodniły to próby kliniczne przeprowadzane na maratończykach. Badani pili sok z cierpkich wiśni, a grupa kontrolna otrzymywała placebo. Sportowcy, którzy pili sok zgłaszali mniejsze dolegliwości bólowe i co ciekawe, ich mięśnie szybciej były gotowe na kolejny duży wysiłek. Badanie nie opierało się wyłącznie na ankietach, w których notowano subiektywne odczucia maratończyków.
Przeprowadzono również badania krwi, które wykazały mniejsze stężenie markerów uszkodzenia mięśni i stanów zapalnych, takich jak białko CRP czy kinaza kreatynowa.
Badania nad sokiem z cierpkiej wiśni przyniosły również obiecujące wyniki dla pacjentów cierpiących na dnę moczanową. Jest to choroba, w której kryształki kwasu moczowego odkładają się w stawach powodując silny ból. Bioaktywne substancje z wiśni działają tutaj dwutorowo. Po pierwsze hamują oksydazę ksantynową - enzym odpowiedzialny za produkcję kwasu moczowego (podobnie jak alopurynol, lek przepisywany na dnę moczanową).
Po drugie wyciszają stany zapalne wywoływane przez istniejące zmiany. Pacjenci, którzy regularnie przyjmowali sok z cierpkich wiśni zgłaszali rzadsze ataki lub ich łagodniejszy przebieg.
Sok wiśniowy na bezsenność. Pij wieczorem
Cierpka wiśnia może wpływać również na jakość snu. Jest ona bowiem naturalnym źródłem egzogennej melatoniny - hormonu produkowanego przez szyszynkę, który reguluje nasz wewnętrzny zegar biologiczny i sygnalizuje organizmowi porę na nocny odpoczynek. Oczywiście stężenie tej substancji w soku jest niższe niż w preparatach ułatwiających zasypianie, jednak badania pokazują, że wchłania się lepiej, a do tego współdziała z innymi substancjami bioaktywnymi zawartymi w cierpkich wiśniach.
Obiecujące są wyniki badań klinicznych, w których wzięli udział pacjenci z chroniczną bezsennością. Pili oni 240 ml soku dwa razy dziennie przez dwa tygodnie. Odczyty z opasek monitorujących sen i ankiety wypełniane przez badanych wykazały skrócenie czasu zasypiania średnio o 17 minut oraz spektakularne wydłużenie całkowitego czasu snu o blisko 84 minuty.
Co więcej, efektywność snu, czyli stosunek czasu faktycznie przespany do czasu spędzonego w łóżku, wzrosła z poziomu 74 proc. do 84 proc. Pacjenci rzadziej wybudzali się w nocy, a rano budzili się bardziej wypoczęci.
Takie efekty skłoniły naukowców do dalszych badań. Okazało się, że nie chodzi tylko o przyjmowanie melatoniny z naturalnego źródła. Odkryli mechanizm biochemiczny związany z metabolizmem tryptofanu. To aminokwas, który umożliwia produkcję melatoniny i serotoniny. W stanach silnego stresu lub utajonego zapalenia organizmu aktywowany zostaje enzym o nazwie dioksygenaza indoloaminowa (IDO). Enzym ten dosłownie "kradnie" tryptofan, przekierowując go na szlak kynureninowy, co prowadzi do powstawania związków neurotoksycznych, wywołujących stany lękowe oraz głębokie zaburzenia snu.
Procyjanidy (grupa polifenoli) zawarte w cierpkiej wiśni hamują aktywność enzymu IDO. Zapobiegają tym samym degradacji tryptofanu, więc organizm może bez przeszkód syntetyzować melatoninę i serotoninę. Ponadto silne antyoksydanty zawarte w soku z cierpkich wiśni pośrednio wyciszają pobudzony układ nerwowy.
Wnioski z odkryć badaczy są obiecujące. Okazuje się, że mamy pod ręką unikalny, naturalny koktajl, który jednocześnie wycisza ból, gasi ukryte stany zapalne w tkankach i biologicznie programuje mózg do głębokiej, regenerującej fazy snu.
Źródła:
- Pilot Study of the Tart Cherry Juice for the Treatment of Insomnia and Investigation of Mechanisms [ https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28901958/]
- Effects of Tart Cherry Juice on Biomarkers of Inflammation and Oxidative Stress in Older Adults. Nutrients, 11(2). [https://doi.org/10.3390/NU11020228]
- Efficacy of tart cherry juice in reducing muscle pain during running: A randomized controlled trial. Journal of the International Society of Sports Nutrition, 7, 17. [https://doi.org/10.1186/1550-2783-7-17]
