Spis treści:
- Ekstrakt z fermentowanego czerwonego ryżu - co to jest?
- Jak działa czerwony ryż na cholesterol?
- Czy ekstrakt z czerwonego ryżu jest bezpieczny? Kardiolog wyjaśnia
- Czy samo jedzenie czerwonego ryżu także obniża cholesterol?
Ekstrakt z fermentowanego czerwonego ryżu - co to jest?
Ekstrakt z czerwonego ryżu, znany też jako red yeast rice, to suplement powstający w wyniku fermentacji ryżu przez drożdże Monascus purpureus.
W trakcie tego procesu zwykły ryż zmienia kolor na czerwony i zaczyna wytwarzać związki biologicznie aktywne, z których najważniejszym jest Monakolina K (znany także jako Lowastatyna) .
Ta substancja działa podobnie do leków z grupy statyn, takich jak Lowastatyna, ponieważ hamuje enzym odpowiedzialny za produkcję cholesterolu w wątrobie. Dlatego ekstrakt z czerwonego ryżu jest stosowany głównie w celu obniżenia poziomu "złego" cholesterolu LDL.
W aptekach i sklepach ze zdrową żywnością ekstrakt z fermentowanego czerwonego ryżu jest dostępny głównie jako suplement diety, a nie zwykła żywność. Najczęściej spotkasz go w formie kapsułek lub sprasowanych tabletek.
Zobacz również:
Jak działa czerwony ryż na cholesterol?
Mechanizm działania polega na hamowaniu enzymu w wątrobie, który odpowiada za produkcję cholesterolu. Ten enzym to HMG-CoA reductase. Kiedy jego aktywność zostaje ograniczona, organizm produkuje mniej cholesterolu LDL, czyli tzw. "złego" cholesterolu.
W efekcie jego poziom we krwi może się obniżyć, co zmniejsza ryzyko rozwoju chorób sercowo-naczyniowych. Warto podkreślić, że hipercholesterolemia (czyli podniesiony poziom LDL) pośrednio powoduje odkładanie się tzw. blaszek miażdżycowych w tętnicach i będące ich następstwem m.in.: niedowład kończyn dolnych, zawał mięśnia sercowego czy udar mózgu.
Czy ekstrakt z czerwonego ryżu jest bezpieczny? Kardiolog wyjaśnia
- Stanowisko Polskiego Towarzystwa Lipidologicznego na temat ekstraktu z czerwonego ryżu zwraca uwagę, że Monakolina K to substancja o działaniu obniżającym cholesterol, w mechanizmie podobnym do leków stosowanych na receptę, gdzie występuje pod nazwą Lowastatyna. Jednak same suplementy, ze względu na nieprzewidywalną zawartość substancji czynnej, nie są zalecane - mówi dr n. med. Łukasz Niewiara, kardiolog z krakowskiego Szpitala Specjalistycznego im. św. Jana Pawła II.
- Pamiętajmy, że w leczeniu hipercholesterolemii dawka jest kluczowa - każdorazowo lekarz musi zdecydować, jaka będzie odpowiednia w danym przypadku, po dokładnym przeanalizowaniu ryzyka sercowo-naczyniowego i stanu pacjenta - dodaje.
Dla wszystkich, którzy uważają, że ekstrakt z fermentowanego czerwonego ryżu będzie bezpieczniejszy niż leki, doktor Łukasz Niewiara nie ma dobrych wieści. - Choć brzmi to jak 'naturalna' alternatywa dla leków, w praktyce działanie ekstraktu jest farmakologiczne, a nie tylko dietetyczne. To oznacza, że może powodować podobne ewentualne działania niepożądane jak statyny, takie jak bóle mięśni, problemy z wątrobą czy interakcje z innymi lekami - mówi.
Ze względu na silne działanie ekstraktu z fermentowanego ryżu, pamiętaj, by nie łączyć go z innymi lekami o tym samym działaniu ani nie brać go na własną rękę. Jeśli rozważasz sięgnięcie po ten suplement, koniecznie skonsultuj się najpierw z kardiologiem. - W przeciwieństwie do konwencjonalnych leków suplementy nie podlegają tak surowym normom ani nie są tak ściśle kontrolowane. Oznacza to, że zawartość monakoliny K w różnych preparatach może się znacząco różnić - przypomina lekarz dr Niewiara.
Warto też wiedzieć, że niektóre produkty mogą zawierać zanieczyszczenia, np. cytryninę - toksynę mogącą uszkadzać nerki. Dlatego mimo że suplement jest popularny i reklamowany jako "naturalny", jego stosowanie powinno być przemyślane i najlepiej skonsultowane z lekarzem, zwłaszcza jeśli ktoś już przyjmuje leki na cholesterol lub ma choroby przewlekłe.
Zobacz również:
Czy samo jedzenie czerwonego ryżu także obniża cholesterol?
Krótko mówiąc: nie w takim stopniu. Ekstrakt z czerwonego ryżu działa dlatego, że zawiera substancję czynną, Monakolina K, która jest bardzo podobna do leku obniżającego cholesterol, takiego jak Lowastatyna. To właśnie ona hamuje produkcję cholesterolu w wątrobie i daje wyraźny efekt.
Natomiast zwykły czerwony ryż jako produkt spożywczy nie zawiera znaczących ilości tej substancji albo nie ma jej wcale, więc działa raczej jak inne produkty zbożowe. Może mieć pewien pozytywny wpływ dzięki nieco wyższej zawartości błonnika niż biały łuskany ryż, ale będzie to efekt niewielki i pośredni, nieporównywalny z działaniem ekstraktu.
W praktyce oznacza to, że sam czerwony ryż może zdrowym elementem diety, ale nie należy go traktować jako sposobu leczenia wysokiego cholesterolu.
Jeśli twoim celem jest realne obniżenie cholesterolu LDL dietą, większy efekt niż sam czerwony ryż da zwiększenie ilości błonnika (owsianka, strączki) oraz dobrych tłuszczów roślinnych (oliwa, orzechy) a ograniczenie tłuszczów nasyconych (produkty przetworzone, tłuszcz zwierzęcy, czerwone mięso, masło, sery żółte i topione).
