Spis treści:
- Spotkanie z przyjaciółką - twój mózg na tym skorzysta
- Jak kawa i ploteczki wpływają na mózg?
- Zadzwoń do przyjaciółki - to zdrowe
- Samotność groźna dla zdrowia - więzi są lekarstwem
"October Theory" to założenie, że październik jest najlepszym momentem na życiowe porządki i wprowadzenie dobrych zmian. W Interii ZDROWIE przez cały miesiąc prowadzimy kampanię motywującą do profilaktyki i wprowadzania prostych, zdrowych nawyków #31dnidlazdrowiakobiety. Chcemy zachęcać nie tylko do badań i profilaktyki chorób nowotworowych, ale do całościowego "o-się-dbania".
Spotkanie z przyjaciółką - twój mózg na tym skorzysta
Zachowania społeczne badane są również pod kątem ich wpływu na zdrowie mózgu. Profesor Laura Fratiglioni z Instytutu Karolinska w Sztokholmie pokazała, że osoby prowadzące aktywne życie towarzyskie mają ponad dwukrotnie mniejsze ryzyko rozwoju choroby Alzheimera w porównaniu z osobami społecznie wycofanymi. Jej badanie, opublikowane w The Lancet Neurology, stało się jednym z kamieni milowych w rozumieniu roli relacji w zdrowiu mózgu.
Nie tylko profesor Fratiglioni zauważyła tę korelację. W 2023 roku zespół dr. Joanny Wardle z University College London w ramach badania English Longitudinal Study of Ageing wykazał, że osoby regularnie spotykające się z rodziną i przyjaciółmi zachowują lepszą pamięć i funkcje wykonawcze nawet dekadę później. A naukowcy z Harvardu, prowadzący od 1938 roku słynne Harvard Study of Adult Development, doszli do prostego, ale niezwykle mocnego wniosku: to jakość naszych relacji najlepiej przewiduje długość życia i zdrowie psychiczne - lepiej niż status materialny czy poziom cholesterolu.
Ciekawe wnioski wysnuła również Julianne Holt-Lunstad, psycholożka z Brigham Young University. W meta-analizie obejmującej ponad 300 tysięcy uczestników, wykazała, że relacje to nie tylko "miły dodatek" do codzienności, ale fundament zdrowia. Okazało się bowiem, że u osób, które nie pielęgnowały więzi społecznych ryzyko przedwczesnej śmierci wzrosło do poziomu, jaki obserwuje się u nałogowych palaczy.
Jak kawa i ploteczki wpływają na mózg?
Każda rozmowa, żarty, a nawet samo planowanie wspólnych wyjść to mały trening dla mózgu. Taka mikrostymulacja wzmacnia i zagęszcza sieci neuronowe, a to sprawia, że staje się bardziej odporny na procesy degeneracyjne. W ten mocno uproszczony sposób wyjaśniłam właśnie teorię rezerwy poznawczej Ferdinando Goldberga, a konkretnie jedno z jej rozwinięć, które udowadnia, że osoby aktywne społecznie później doświadczają objawów demencji starczej.
Zobacz również:
Czynnikiem, który obecnie bardzo mocno wpływa na układ nerwowy jest stres. Zauważyłaś z pewnością, że spotkanie z przyjaciółką potrafi przynieść ulgę po ciężkim dniu. A praca w przyjaznym środowisku nie kojarzy się ze stresem i nie powoduje uczucia ściśnięcia w żołądku w niedzielę wieczorem. To dlatego, że obcowanie z ludźmi, których lubisz, obniżają poziom kortyzolu. Korzyści odczujesz nie tylko dziś, ale również w dłuższej perspektywie. Kortyzol w nadmiarze działa neurotoksycznie i powoduje stany zapalne. Dlatego spotkania z przyjaciółmi to najtańsza profilaktyka zdrowia mózgu.
Najbardziej korzystną sytuacją jest ta, w której przyjaciele motywują się wzajemnie do aktywności i zdrowego trybu życia. Dobra przyjaciółka zruga cię, gdy usłyszy, że dawno nie robiłaś cytologii i zmotywuje do zadbania o zdrowie. To również, choć pośrednio poprawi twoją jakość życia.
Zadzwoń do przyjaciółki - to zdrowe
Kobiety uwielbiają godzinami rozmawiać przez telefon - i wbrew obiegowej opinii mogą to robić bez wyrzutów sumienia, bo jak się okazuje jest to dla nich zdrowe. Nie poprzestawaj na tym - wyjdź z przyjaciółką na spacer lub zaplanujcie wspólną aktywność fizyczną. Wzajemna motywacją pomoże wytrwać w postanowieniu, że w tym roku będziecie mieć idealne figury na wakacje.
Mózg lubi rytuały, więc zaplanujcie coś, co wspólnie będziecie robić cyklicznie np. środowy spacer albo weekendowe wyjścia do kina lub teatru. A jeśli już jesteśmy przy przyjemnościach, to warto wybrać się na wspólne zajęcia z gotowania czy szydełkowania - gdy pracują ręce mózg odpoczywa.
Samotność groźna dla zdrowia - więzi są lekarstwem
68 proc. dorosłych Polaków odczuwa samotność. Tak wynika z badania przeprowadzonego przez Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu, na reprezentatywnej próbie ponad 5 tysięcy osób w wieku od 18 do ponad 80 lat - podaje serwis Nauka w Polsce. Inne badania pokazują smutną prawdę o izolacji społecznej seniorów.
Zobacz również:
Współczesny tryb życia nie pomaga w utrzymywaniu i pielęgnowaniu relacji społecznych - nie żyjemy już w społecznościach, a wiele osób wiedzie wręcz samotnicze życie. Niestety zamknięcie w wirtualnym świecie sprawia, że coraz młodsze osoby cierpią z powodu samotności. Ale jak mówi stare przysłowie - czym się strułeś, tym się lecz. W social mediach znajdziesz informacje o aktywnościach w twojej okolicy, spacerach, sąsiedzkich inicjatywach, wspólnym uprawianiu sportu. Jeśli czujesz się samotna - otwórz się na ludzi. To zdrowe!
Źródła:
Fratiglioni L., Wang H.-X., Ericsson K., Maytan M., Winblad B. - Influence of social network on occurrence of dementia: a community-based longitudinal study. The Lancet Neurology, 2000; 355(9212): 1315-1319. [do.i.: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10776744]
Holt-Lunstad J., Smith T. B., Layton J. B., Social Relationships and Mortality Risk: A Meta-analytic Review. PLoS Medicine, 2010; 7(7): e1000316. [do.i.: https://journals.plos.org/plosmedicine/article?id=10.1371/journal.pmed.1000316]
Waldinger R. J., Schulz M. S., Vaillant G. E., Grant Study Research Team.; The Harvard Study of Adult Development: Lessons from the Longest Study on Happiness and Health. Harvard Gazette / Harvard Medical School Publications, 2017-2023. [do.i.: https://www.adultdevelopmentstudy.org]
CZYTAJ TEŻ:
Jak się uspokoić? Według tej ekspertki wystarczy... minuta!
Nie każdy wie, że to objaw przewlekłego stresu. Co oznacza i jak zwalczyć brzuch kortyzolowy?
Wolisz pisać, niż zadzwonić i unikasz zatłoczonych miejsc? Sygnały, że cierpisz na lęk społeczny
