Spis treści:
- Gdzie i kiedy najłatwiej o kleszcze?
- Jak kleszcze znajdują ofiarę?
- Co przyciąga kleszcze?
- Co odstrasza kleszcze?
Gdzie i kiedy najłatwiej o kleszcze?
Kleszcze lubią wilgoć i ciepło. Szczyt ich aktywności przypada na maj-czerwiec oraz wrzesień-październik. Najchętniej polują w godzinach przedpołudniowych - od godz. 8 do 12, a także po południu - od ok. 16 do 20.
Najwięcej kleszczy gromadzi się na roślinach osiągających wysokość do 1,5 m. Larwy i nimfy bytują na wysokości do 100 cm nad ziemią. Na swoje ofiary czekają ukryte po spodniej stronie liści krzewów i innych niewysokich roślin oraz na źdźbłach traw, na obrzeżach lasów, polan i przy ścieżkach. Czekają tam, gdzie najłatwiej im spotkać żywiciela.
Kleszcze nie skaczą z drzew. Uwielbiają zacienione, wilgotne trawniki i zarośla, a stronią od suchych, nasłonecznionych miejsc.
Jak kleszcze znajdują ofiarę?
Kleszcze nie widzą i nie słyszą, ale wyczuwają sygnały chemiczne (np. wydychany dwutlenek węgla, amoniak), mechaniczne (np. drżenie spowodowane tupaniem) i termiczne (ciepło ciała) dzięki organowi Hallera. To narząd, za sprawą którego namierzają swoje ofiary. Kleszcze potrafią wyczuć potencjalną ofiary z odległości nawet 20 metrów. Czekając na ofiarę, szeroko rozstawiają odnóża, by jak najlepiej odbierać docierające sygnały, i w odpowiednim momencie bezwładnie opadają na przechodzącego człowieka lub zwierzę.
Zobacz również:
Gdy opadną na żywiciela, nie wbijają się w jego skórę od razu, ale szukają miejsca, gdzie jest ona najcieńsza, lekko wilgotna i dobrze ukrwiona. Dlatego u ludzi lubią pachwiny, pachy, okolice pod kolanami, w zgięciu łokciowym, pod biustem i miejsca za uszami. Lubią też lokalizacje u nasady włosów. Wkłuwają się głęboko w skórę. Niestety, w czasie nakłuwania człowiek nic nie czuje, gdyż zostaje "znieczulony" przez kleszcza substancją uśmierzającą ból.
Świadomość niebezpieczeństwa, jakie niesie za sobą ugryzienie przez kleszcza, jest już duża. Wielu z nas zna osoby, które borykają się z nieprzyjemnymi konsekwencjami tego ugryzienia, np. z boreliozą. Jednak wciąż nie zdajemy sobie sprawy z tego, że na różne sposoby przyciągamy do siebie kleszcze, np. strojem czy zapachem. Zatem, co przyciąga kleszcze i czego unikać, aby skuteczniej chronić się przed ugryzieniem?
Co przyciąga kleszcze?
Im ciało bardziej spocone i zgrzane, tym mocniej zwraca uwagę kleszcza. Pamiętamy, że kleszcz lubi ciepło i wilgoć. Z "perfum" pot jest ulubionym zapachem kleszcza, a dokładnie amoniak i kwas masłowy w nim zawarty. Osoby, które nadmiernie się pocą, uprawiają sport lub są otyłe, będą dla tych pajęczaków atrakcyjnym celem. Szczególnie zachęcające dla kleszczy są również słodkie aromaty np. wanilii, kokosa i piżma. Niektóre syntetyczne zapachy wydzielane przez perfumy, perfumowane mydła czy żele, dezodoranty, proszki do prania czy kremy, też mogą je przyciągać. Kleszcze także o wiele częściej atakują osoby z niedoborem witamin z grupy B. Gdy poziom tych witamin jest odpowiedni, pot ma dla nich drażniący zapach.
Kleszcze preferują grupę krwi A (36 proc.), najmniej lubią grupę B. Co nie oznacza, że osoby z grupą B są bezpieczne. Drugie i trzecie miejsce zajmują odpowiednio osoby z grupą 0 i grupą AB. Tego typu badania przeprowadzili naukowcy z Czech. Gdy kleszcz ma wybór - albo wybierze to, co mu najbardziej smakuje, albo to, co jest najbliżej.
Wiemy, że kleszcze są ślepe, a jednak kolor ma znaczenie. Kolory, które przyciągają kleszcze, to przede wszystkim biele, beże i szarości, a także pastelowe barwy. Badania naukowców z New Jersey potwierdzają tę teorię.
Kleszcza mogą nam przekazać nasze kochane czworonogi. Biegając po niskich trawach, są łatwym celem dla kleszczy i ułatwiają im bliższy kontakt z człowiekiem. Jeśli kleszcz nie wczepi się w skórę psa, chodzi po futrze, szukając najlepszego miejsca do żerowania. Chwila kontaktu z pieskiem umożliwi kleszczowi przejście na człowieka.
Telefony komórkowe również przyciągają kleszcze, ponieważ są one wyczulone na promieniowanie elektromagnetyczne (EMF) o częstotliwości 900 MHz, którego źródłem są stacje telefonii komórkowej, radiowe, telewizyjne oraz urządzenia mobilne. Zdaniem naukowców w kierunku promieniowania EMF podążają chętniej kleszcze zainfekowane bakteriami z rodzaju Borrelia, powodujące boreliozę, oraz Rickettsia, które wywołują riketsjozę.
Co odstrasza kleszcze?
Badania dowodzą, że wysoką skuteczność w odstraszaniu kleszczy mają m.in. olejki - miętowy, oregano, tymiankowy, cytronelowy oraz goździkowy.
Regularne koszenie trawnika pomaga zapobiegać inwazji kleszczy. Na piknik warto wybierać miejsca nasłonecznione i raczej suche. Jeśli chodzi o kąpiel, lepiej nie używać mydła lub żelu pod prysznic z dodatkiem słodkich zapachów.
Zapach naszego potu zmieni się wraz ze wzmożoną zawartością witamin z grupy B w organizmie. Warto sięgać więc po takie produkty spożywcze jak: szpinak, czosnek, kasza, fasola, wątróbka, orzechy, pestki słonecznika, kalafior, rośliny zbożowe, drożdże, a nawet piwo. W zniechęceniu do siebie kleszczy pomóc może również czystek. Napar z niego wpłynie na zapach naszego potu. Herbata z czystka ma silne właściwości przeciwbakteryjne i przeciwzapalne. Naukowcy wskazują ponadto, że olejek eteryczny czystka kreteńskiwgo hamuje rozwój bakterii wywołujących boreliozę.
Idąc do lasu, zakładajmy bluzę z długim rękawem, spodnie z długim nogawkami (najlepiej wpuszczajmy je w skarpety), zakryte buty oraz nakrycie głowy. Telefony zostawmy w domu.
Po powrocie do domu można skorzystać z rolki z lepką taśmą, która zbierze z odzieży i butów kleszcze. Następnie ubranie należy koniecznie przeznaczyć do prania. Dobrze jest też wziąć prysznic.
CZYTAJ TAKŻE:
Tak skutecznie odpędzisz komary. Pięć domowych sposobów
Leśnicy pokazali sposób na kleszcze. Jest prosty i wyjątkowo skuteczny
"Latające kleszcze" czają się w polskich lasach i atakują całymi chmarami. Jest się czego bać?
