Spis treści:
- Zgodnie z anatomią. Ciało najlepiej radzi sobie w jednej pozycji
- Badania pokazały, że pozycja ma znaczenie
- Dlaczego niewielka podpórka pod nogi może pomóc?
- Mniejsze parcie to mniejsze ryzyko niektórych dolegliwości
- Sama podpórka nie rozwiąże problemu zaparć
- Kiedy warto skonsultować się z lekarzem?
- Niewielka zmiana, która może poprawić codzienny komfort
Zgodnie z anatomią. Ciało najlepiej radzi sobie w jednej pozycji
Końcowy odcinek przewodu pokarmowego został wyposażony w naturalny mechanizm, który pomaga utrzymać stolec do momentu wypróżnienia. Kluczową rolę odgrywa tutaj mięsień łonowo-odbytniczy. W spoczynku obejmuje on odbytnicę, tworząc charakterystyczny kąt między odbytnicą a kanałem odbytu.
To właśnie ten kąt sprawia, że treść jelitowa nie wydostaje się z organizmu w sposób niekontrolowany. Podczas wypróżniania mięsień powinien się rozluźnić, a kąt ulec wyprostowaniu, dzięki czemu stolec może swobodnie przejść przez kanał odbytu.
W klasycznej pozycji siedzącej na sedesie proces ten nie przebiega jednak optymalnie. Mięsień pozostaje częściowo napięty, a odbytnica nie prostuje się całkowicie. W efekcie organizm musi wytworzyć większe ciśnienie w jamie brzusznej, aby doprowadzić do wypróżnienia.
Badania pokazały, że pozycja ma znaczenie
Jednym z najczęściej cytowanych badań dotyczących pozycji podczas wypróżniania jest praca opublikowana w 2019 roku w czasopiśmie Journal of Clinical Gastroenterology. Naukowcy oceniali wpływ niewielkiej podpórki pod nogi u osób korzystających z toalety.
Okazało się, że uczestnicy badania częściej deklarowali łatwiejsze oddawanie stolca, krótszy czas spędzany w toalecie oraz mniejszą konieczność parcia. Autorzy podkreślili, że nawet częściowe odtworzenie pozycji kucznej może poprawiać komfort wypróżniania.
Do podobnych wniosków doszli również izraelscy badacze już kilkanaście lat wcześniej. Porównali oni trzy pozycje - pełny przysiad, siedzenie na niskim sedesie oraz siedzenie na standardowej toalecie. Wyniki były jednoznaczne: osoby przyjmujące pozycję kuczną wypróżniały się szybciej, wymagały znacznie mniejszego wysiłku i rzadziej zgłaszały uczucie niepełnego wypróżnienia.
Dlaczego niewielka podpórka pod nogi może pomóc?
Podpórka pod nogi nie jest skomplikowanym urządzeniem. To niewielki podest, który ustawia się przed sedesem. Po oparciu na nim stóp kolana unoszą się wyżej niż biodra.
Choć różnica wynosi zwykle zaledwie kilkanaście centymetrów, dla anatomii ma ona duże znaczenie. Miednica pochyla się do przodu, mięsień łonowo-odbytniczy rozluźnia się, a kąt między odbytnicą i odbytem staje się bardziej zbliżony do tego, który występuje podczas naturalnego przysiadu.
Nie oznacza to, że podpórka całkowicie odtwarza pozycję kuczną. Pozwala jednak częściowo ją naśladować, co dla wielu osób okazuje się wystarczające, by poprawić komfort korzystania z toalety.
Mniejsze parcie to mniejsze ryzyko niektórych dolegliwości
Lekarze podkreślają, że przewlekłe, silne parcie podczas wypróżniania nie jest obojętne dla organizmu. Powoduje wzrost ciśnienia w jamie brzusznej i zwiększa obciążenie naczyń krwionośnych odbytu oraz mięśni dna miednicy.
W dłuższej perspektywie może sprzyjać rozwojowi lub nasileniu choroby hemoroidalnej, szczelin odbytu czy wypadaniu odbytnicy, zwłaszcza u osób z przewlekłymi zaparciami.
Zmiana pozycji nie zastąpi leczenia, ale może ograniczyć konieczność nadmiernego parcia, a tym samym zmniejszyć obciążenie tych struktur.
Sama podpórka nie rozwiąże problemu zaparć
Warto pamiętać, że na prawidłowe wypróżnianie wpływa wiele czynników. Nawet najlepsza pozycja nie pomoże, jeśli organizmowi brakuje błonnika lub płynów.
Podstawą profilaktyki zaparć pozostaje dieta bogata w warzywa, owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe i rośliny strączkowe, odpowiednie nawodnienie oraz regularna aktywność fizyczna. Równie ważne jest reagowanie na naturalną potrzebę wypróżnienia i unikanie długotrwałego wstrzymywania stolca.
Nie należy też spędzać na sedesie kilkunastu minut z telefonem w ręku. Długie siedzenie zwiększa nacisk na okolice odbytu i może sprzyjać rozwojowi hemoroidów.
Kiedy warto skonsultować się z lekarzem?
Choć problemy z wypróżnianiem są częste, nie należy ich bagatelizować. Jeśli zaparcia utrzymują się przez kilka tygodni, pojawia się krew w stolcu, ból podczas wypróżniania, niezamierzona utrata masy ciała lub uczucie niepełnego wypróżnienia nie ustępuje mimo zmiany nawyków, konieczna jest konsultacja z lekarzem.
Takie objawy mogą być związane nie tylko z zaburzeniami czynnościowymi jelit, ale także z poważniejszymi chorobami przewodu pokarmowego.
Niewielka zmiana, która może poprawić codzienny komfort
Nie wszystkie rozwiązania wspierające zdrowie wymagają dużych nakładów finansowych czy rewolucji w stylu życia. Czasami wystarczy zmienić sposób wykonywania czynności, którą powtarzamy każdego dnia.
Podpórka pod nogi nie jest cudownym lekiem na zaparcia ani hemoroidy. Coraz więcej badań sugeruje jednak, że dzięki bardziej naturalnemu ustawieniu ciała może ułatwiać wypróżnianie, ograniczać konieczność silnego parcia i zwiększać komfort korzystania z toalety.
