Spis treści:
- Endometrioza - co to za choroba?
- Leczenie endometriozy - trudne i długotrwałe
- Biohacking w endometriozie, czyli jak przeprogramować swoje ciało
- Intuicyjna zmiana diety w endometriozie
- Sen jako sposób na złagodzenie objawów endometriozy
- Na lepsze krążenie i mniejszy ból pomaga ruch
- Sauna na ból, stres i lepsze ukrwienie
- Unikanie fake newsów i słuchanie własnego ciała
Endometrioza - co to za choroba?
Endometrioza to choroba, która dotyczy tylko kobiet i charakteryzuje się obecnością komórek błony śluzowej macicy poza jamą macicy. Komórki te wykazują aktywność wydzielniczą, czyli reagują one na zmiany hormonalne w organizmie kobiety.
W dniach menstruacji zachowują się tak samo, jak endometrium w jamie macicy: złuszczają się i krwawią. To sprawia, że w organizmie kobiety dochodzi do reakcji zapalnych, pojawiają się bolesne guzki zlokalizowane w różnych miejscach, mogą powstawać blizny i zrosty, a nawet zmiany anatomiczne w narządach znajdujących się w miednicy mniejszej.
Komórki błony śluzowej macicy mogą także umiejscawiać się w dalszych narządach, np. w jelitach lub płucach.
Zobacz również:
Leczenie endometriozy - trudne i długotrwałe
Leczenie endometriozy jest trudne, ponieważ choroba ma charakter nawracający. Stosuje się zarówno metody farmakologiczne, jak i chirurgiczne. W niektórych przypadkach lekarz prowadzący decyduje o metodzie skojarzonej, czyli łączy obie te metody. Stosowane są tabletki antykoncepcyjne, niesteroidowe leki przeciwzapalne, progestageny. Leczenie chirurgiczne może być miejscowe albo radykalne, kiedy to chirurg usuwa macicę wraz z jajnikami, jednak takie leczenie dotyczy tylko kobiet, które spełniają odpowiednie warunki.
Endometrioza to choroba niezwykle trudna w leczeniu, dlatego często kobiety na własną rękę poszukują sposobów na złagodzenie objawów. Jak się okazuje, a ujawnia to jedno z badań, które przeprowadzono na ponad 4 tys. kobiet, zmiana stylu życia i diety może znacząco poprawić komfort życia pacjentem z endometriozą.
Biohacking w endometriozie, czyli jak przeprogramować swoje ciało
Biohacking to termin często stosowany w kontekście leczenia dolegliwości, ale nie jest terminem medycznym. Kryją się pod nim wszystkie działania, które mają na celu "zhakować organizm" i poprawić samopoczucie. Takie działania nigdy nie powinny być jedynymi w kontekście leczenia chorób - na pierwszym miejscu powinna stać medycyna konwencjonalna i współpraca z lekarzem, a wszelkie działania "hakujące" są dodatkiem, który ma poprawić samopoczucie.
Intuicyjna zmiana diety w endometriozie
W 2023 roku na łamach czasopisma Frontiers in Nutrition opublikowało badanie, w trakcie którego sprawdzono, jak endometrioza wpływa na codzienne wybory życiowe kobiet, w tym na odżywianie się czy ruch. Przebadano 4078 kobiet, które odpowiadały na pytania związane z diagnozą, objawami endometriozy oraz tym, jak choroba wpłynęła na ich życie codzienne.
Aż 92 proc. kobiet odczuło znaczne pogorszenie jakości życia po diagnozie. Kobiety przede wszystkim cierpiały z powodu silnego bólu, a także doskwierało im zmęczenie, problemy ze snem, zgłaszały także pogorszenie jakości życia zawodowego i towarzyskiego.
Po usłyszeniu diagnozy aż 66 proc. kobiet zmieniło styl odżywiania się. Kobiety wybierały różne modele żywienia, stoując m.in. dietę:
- bezglutenową - 15 proc.
- przeciwzapalną - 8 proc.
- śródziemnomorską - 7,1 proc.
- ketogeniczą - 4 proc.
To pokazuje, że kobiety intuicyjnie upatrują się prozdrowotnego działania w zmianie odżywiania się, rezygnując z produktów przetworzonych, a wybierając produkty o wysokiej wartości odżywczej.
Zmiana diety to jedna z lepszych decyzji w przypadku endometriozy. Dieta przy tej chorobie powinna mieć charakter przeciwzapalny, dlatego warto zwiększyć ilość spożywanych warzyw, owoców jagodowych, tłustych ryb morskich i błonnika. Należy ograniczyć czerwone mięso, tłuszcze trans, cukier i wysoko przetworzoną żywność. Kluczowe w chorobie jest także odpowiednie nawodnienie.
Co jeszcze pomaga w endometriozie?
Sen jako sposób na złagodzenie objawów endometriozy
Kobiety mają niewiele większe zapotrzebowanie na sen, niż mężczyźni, a wynika to z ich gospodarki hormonalnej. Regularny sen, trwający nie krócej, niż 7 godzin na dobę pozwala na prawidłowe działanie hormonów i układu pokarmowego. Ważna jest rutyna - codzienne czynności, które wyciszają układ nerwowy i sprzyjają nieprzerwanemu odpoczynkowi. Jakościowy sen może łagodzić bóle menstruacyjne, zmniejszać stany zapalne i poprawiać samopoczucie kobiet.
Na lepsze krążenie i mniejszy ból pomaga ruch
Kobiety, które mierzą się z diagnozą endometriozy, nie powinny rezygnować z aktywności fizycznej. Regularny ruch poprawia ukrwienie wszystkich narządów, w tym narządów miednicy mniejszej, a także zmniejsza napięcie mięśniowe. Codzienna aktywność fizyczna może realnie zmniejszyć objawy bólowe kobiet.
To jednak nie wszystko - ruch obniża poziom kortyzolu, czyli hormonu stresu, którego wysoki poziom w endometriozie zwiększa dolegliwości bólowe i zapalne. Doskonałym wyborem będą zwykłe spacery, pływanie, joga albo pilates.
Ważne, aby aktywność była dopasowana do możliwości kobiety i nie obciążała jej organizmu. To klucziwe, by zachować regularność ćwiczeń - tylko wtedy przyniosą oczekiwany skutek.
Sauna na ból, stres i lepsze ukrwienie
Dobrym "wspomagaczem" w przypadku endometriozy może być sauna. Ciepło ma działanie rozkurczowe, poprawiające krążenie a także może zadziałać przeciwbólowo. Regularne korzystanie z sauny pomaga także zredukować stres i napięcie emocjonalne.
Ważne, by przed korzystaniem z sauny, skonsultować to z lekarzem prowadzącym. Nie dla każdej kobiety będzie to dobry wybór, jednak warto mieć saunowanie na uwadze.
Unikanie fake newsów i słuchanie własnego ciała
Jednym z najważniejszych aspektów codziennego życia kobiety z endometriozą powinno być rozważne korzystanie z informacji, które pochodzą z niesprawdzonych źródeł. W internecie można znaleźć wiele reklamowanych metod, suplementów czy zabiegów, które obiecują znaczącą poprawę lub całkowite wyleczenie endometriozy. Nie należy wierzyć takim informacjom, bo na ten moment nie istnieje jedyna, skuteczna terapia.
Ważne jest, by słuchać swojego ciała i obserwować, co mu służy, a co szkodzi. Ważne jest też znalezienie zaufanego lekarza, który z empatią prowadzi kobietę przez cały proces leczenia.
Źródła:
- https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10559972/
- https://endome.pl/blog/biohacking-jako-styl-zycia-przy-endometriozie/
