Reklama

CRP. Co oznacza wysoki poziom białka C-reaktywnego?

Białko C-reaktywne, inaczej CRP, jest jednym z najczęściej oznaczanych parametrów w praktyce klinicznej. Nic w tym dziwnego - jest to bardzo cenne badanie, które informuje o procesie zapalnym toczącym się w organizmie i pozwala na różnicowanie jego przyczyny. Czym właściwie jest białko c-reaktywne? O czym mogą świadczyć jego podwyższone wartości? Czytaj dalej, żeby się dowiedzieć.

   

Białka ostrej fazy - co to jest?

Do grupy białek ostrej fazy należy białko CRP i kilkanaście protein syntetyzowanych w wątrobie pod wpływem cytokin prozapalnych. Są one produkowane w infekcjach bakteryjnych, martwicy tkanek po urazach lub zawale, a także w przewlekle toczącym się stanie zapalnym w przebiegu chorób reumatycznych i nowotworów. Białka ostrej fazy pełnią wiele ważnych funkcji w procesie zapalnym. Niektóre z nich chronią zdrowe tkanki przed niszczącym działaniem enzymów trawiących białka, proteinaz. Są również takie, które lokalnie ograniczają dostępność żelaza, który jest niezbędny bakteriom do namnażania się. Opsoniny, do których należy białko C-reaktywne, przyłączają się do antygenów bakteryjnych i ułatwiają sfagocytowanie, czyli pochłanianie bakterii przez makrofagi. 

Reklama

Co to jest CRP?

CRP, czyli białko C-reaktywne, należy do grupy silnie reagujących białek ostrej fazy. Jego stężenie w przebiegu najcięższych martwic i zakażeń może wzrosnąć ponad 1000-krotnie powyżej normy. Swoją nazwę zawdzięcza zdolności wiązania się z wielocukrowcem C obecnym na otoczce pneumokoków. Może się także łączyć z innymi antygenami bakteryjnymi, dzięki czemu ułatwia rozpoznanie bakterii i ich fagocytozę.

Badanie CRP - normy

U zdrowych osób produkcja białka C-reaktywnego utrzymuje się na względnie stałym, niskim poziomie. Jego stężenie waha się w granicach około 0,8 - 3 mg/l. 

Kiedy wzrasta poziom CRP? Najsilniejszy jego wzrost obserwuje się w przebiegu zakażeń bakteryjnych - może tutaj wzrastać ponad 100-krotnie. Przyjmuje się, że poziom CRP powyżej 10 mg/l świadczy o toczącym się procesie zapalnym w organizmie. W przypadku bakteryjnego podłoża zapalenia wartości te są w 80-85% przypadków wyższe od 100 mg/l. 

Białko C-reaktywne - kiedy wzrasta?

Jak już wcześniej wspomniano, CRP wzrasta najczęściej w przebiegu infekcji bakteryjnych, na przykład w zapaleniach płuc czy zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych. W przypadku typowych infekcji wirusowych, odpowiedzialnych za objawy przeziębienia i grypy nie dochodzi do wzrostu białka C-reaktywnego. 

Najwyższe jego wartości oznacza się w przypadku ostrego zapalenia trzustki powikłanego martwicą, rozległych oparzeń, martwicy tkanek i w uszkodzeniach wielonarządowych. W przebiegu ostrego zapalenia trzustki CRP może wzrosnąć nawet do wartości sięgających kilkuset mg/l. Jeżeli wynosi ono powyżej 150 mg/dL rozpoznaje się ciężką postać choroby. 

CRP a choroby zapalne jelit

Wzrost białka C-reaktywnego notuje się także w przebiegu wrzodziejącego zapalenia jelita grubego czy w chorobie Crohna. Jest to również dobry parametr do monitorowania skuteczności leczenia tych chorób i jest czułym wskaźnikiem wykrywającym zaostrzenie procesu zapalnego. 

Choroby reumatyczne a CRP

Stężenie CRP może wzrastać również w przebiegu chorób reumatycznych. Najczęściej jego podwyższony poziom jest obserwowany w reumatoidalnym zapaleniu stawów, jednak może towarzyszyć także toczniowi rumieniowatemu układowemu czy twardzinie układowej. Należy jednak pamiętać, że stężenie białka C-reaktywnego w przebiegu chorób reumatycznych, w szczególności w początkowych stadiach może być w normie, co nie znaczy o braku toczącego się procesu zapalnego. 

Nowotwory a CRP

Wartości białka C-reaktywnego mogą być w przebiegu nowotworów bardzo różnorodne i zależą od typu nowotworu. Najsilniejszy wzrost obserwuje się w przypadku raka płuc, żołądka i trzustki - tutaj wartości mogą przekraczać 150 mg/l, średnio wynoszą 50 mg/l. Mniejszy wzrost, maksymalnie do około 40-50 mg/l obserwuje się w przypadku raka piersi, nerek i jajnika. Wartości CRP mogą być także w normie, co nie oznacza braku choroby nowotworowej. 

CRP a zawał serca

Martwica mięśnia sercowego, wynikająca z niedokrwienia w przebiegu zawału serca również aktywuje proces zapalny i prowadzi do wzrostu białka C-reaktywnego. Poziom CRP podczas ostrej fazy zawału dobrze koreluje z rozległością martwicy tkanek - wysokie wartości są związane z większą śmiertelnością.   

Czytaj także:

Te badania wykonuj raz w roku!

Co oznacza wysoki poziom kreatyniny w organizmie?

INTERIA.PL
Dowiedz się więcej na temat: białko ostrej fazy | CRP

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Dziś w Interii

Raporty specjalne