Spis treści:
- Cytron - co to za owoc?
- Cytron, ręka Buddy - cechy charakterystyczne
- Cytron - wartości odżywcze
- Właściwości cytronu
- Cytron - zastosowanie
Cytron - co to za owoc?
Cytron (Citrus medica L.) to najprawdopodobniej pierwszy cytrus znany ludzkości. Uważa się, że pochodzi z terenów leżących u podnóża Himalajów (wskazuje się m.in. na północno-wschodnie Indie). Około 300 r. p.n.e. miał dotrzeć do Chin i Europy. Wiele innych owoców cytrusowych, które znamy i lubimy, pochodzi od cytronu właśnie. Jak zauważają badacze, jest on prawdopodobnie jednym z trzech gatunków rodzicielskich (obok pomarańczy olbrzymiej i mandarynki) większości form uprawnych cytrusów. Współcześnie uprawia się go w krajach klimatu śródziemnomorskiego, na Florydzie i Karaibach, a także w Azji. Niektóre kultury przypisują mu magiczne właściwości, w tym zdolność przyciągania pieniędzy. To dlatego można go spotkać w sklepach - przy kasach lub sejfach.
Cytron, ręka Buddy - cechy charakterystyczne
Cytron rośnie na małym drzewie lub krzewie o wysokości do 3 m, posiadającym na pędach grube, krótkie kolce. Owoce mają grubą, woskowatą i pomarszczoną skórkę. W zależności od odmiany z wyglądu może przypominać bardziej cytrynę lub też mieć długie, palczaste wyrostki (ta odmiana nazywana jest ręką Buddy, przypomina dłoń o wielu palcach; uprawiana jest głównie w Chinach i innych krajach wschodniej Azji). Skórka przybiera kolor od zielonego do żółto-pomarańczowego. Jest to owoc silnie pachnący.
Gruba skórka i mała ilość miąższu odróżniają cytron od innych owoców cytrusowych. Uprawia się go głównie ze względu na skórkę, którą kandyzuje się i wykorzystuje do wyrobu słodyczy.
Zobacz również:
Cytron - wartości odżywcze
Podobnie jak inne owoce cytrusowe cytron jest bogaty w przeciwutleniacze i jest dobrym źródłem witaminy C. Zawiera związki fenolowe, terpenoidy, saponiny, fitosterole, glikozydy, limonen czy hesperydynę. Cytron jest również doskonałym źródłem rozpuszczalnego błonnika. Z witamin znajdziemy w nim też witaminy z grupy B. Poza tym wapń, fosfor i niewielkie ilości żelaza.
Dzięki silnym składnikom odżywczym ten wyjątkowy owoc został powiązany z szeregiem potencjalnych korzyści zdrowotnych. Jakich?
Właściwości cytronu
Chociaż 70 proc. owocu stanowi skórka, nie oznacza to, że nie można cieszyć się z jego walorów żywieniowych i właściwości.
Cytron jest źródłem przeciwutleniaczy. Przeciwutleniacze skutecznie neutralizują powstawanie wolnych rodników uszkadzających nasz materiał genetyczny. Zmniejszają ich szkodliwy wpływ na organizm, korzystnie wpływając na zdrowie. Antyoksydanty działają profilaktycznie w chorobach, u których podłoża leży stres oksydacyjny. Ich lista jest bardzo długa, a znajdują się na niej m.in. choroby układu krążenia, miażdżyca, cukrzyca, choroby neurodegeneracyjne i nowotworowe. Najbardziej wartościowym źródłem tych cennych związków są świeże warzywa i owoce, dlatego w pierwszej kolejności właśnie po nie warto sięgać. Antyoksydanty działają też przeciwzapalnie, wspierają odporność i opóźniają procesy starzenia się skóry.
Skoro o odporności mowa - cytron jest źródłem witaminy C, która jest jednym z kluczowych składników dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego i utrzymania dobrego stanu zdrowia. Bierze też udział w syntezie kolagenu, w metabolizmie tłuszczów, cholesterolu i kwasów żółciowych czy we wchłanianiu niehemowego żelaza i gromadzeniu tego pierwiastka w szpiku kostnym, śledzionie i wątrobie, co zapobiega niedokrwistości.
Nie można zapominać, że cytron jest pełny ważnych mikroelementów i przeciwutleniaczy, które mogą być korzystne w profilaktyce raka. Wiele badań wykazało, że większe spożycie owoców cytrusowych może wiązać się z niższym ryzykiem zachorowania na raka. Co więcej, badania pokazują, że włączenie owoców cytrusowych do diety może pomóc utrzymać serce w doskonałej kondycji i chronić je przed chorobami.
Zobacz również:
Jak wspomnieliśmy, cytron to też spore ilości błonnika rozpuszczalnego. Wpływa on na zwolnienie wchłaniania glukozy i regulację gospodarki lipidowej, zwiększa gęstość treści pokarmowej, normalizuje tempo pasażu jelitowego, a także jest prebiotykiem i ma zdolność wychwytywania toksycznych związków w jelicie.
W chińskiej medycynie ludowej cytron stosowany jest w leczeniu bólu brzucha, bólu głowy, obrzęków, reumatyzmu, a także przy problemach z wątrobą.
Cytron - zastosowanie
Cytron znajduje zastosowanie w medycynie. Jest składnikiem leków stosowanych w leczeniu chorób przewlekłych ze względu na zawartość związków bioaktywnych. Poza tym wykorzystuje się go do produkcji perfum, bo ma mocny, odświeżający i przyjemny aromat. Najczęściej jednak króluje w kuchni.
Skórkę cytronu kandyzuje się i wykorzystuje do wyrobu słodyczy (taka skórka to cykata). Cytron nadaje się do marmolad czy sosów do dań mięsnych i rybnych. Jest wykorzystywany także do produkcji napojów lub jako dodatek do koktajli.
Cytron niestety nie jest łatwo dostępny, trudno go znaleźć w sklepach stacjonarnych. Czasem możemy dostrzec jego obecność w składzie innych produktów. W postaci świeżej możemy go spotkać głównie podczas pobytu w krajach, w których jest uprawiany.
CZYTAJ TAKŻE:
Połówka dziennie przyspieszy odchudzanie. Zbije też cukier i cholesterol
Mają błonnik i więcej witaminy C od cytryny. Najzdrowsze o tej porze roku
Cztery dziennie to świetny wybór dla jelit. Wpływają też na ciśnienie, przeciwdziałają osteoporozie
