Zwolnienie lekarskie jest dokumentem potwierdzającym brak zdolności do pracy. Lekarz po zbadaniu pacjenta decyduje o długości L4. W tym czasie osoba chora powinna skupić się wyłącznie na swoim zdrowiu. Jak długo takie zwolnienie może trwać? Co chory może robić w trakcie zwolnienia lekarskiego? Oto najważniejsze zasady L4.
Na co można iść na L4?
Lekarz może wystawić pacjentowi zwolnienie lekarskie, niezależnie od typu problemu. Może to być przeziębienie, choroba przewlekła czy gorszy stan psychiczny. Niektórzy pacjenci symulują chorobę, celem zdobycia alternatywy dla urlopu. Specjalista nie będzie ryzykować ewentualnym pogorszeniem się naszego stanu zdrowia. Jeśli bagatelizowałby chorobę, a zdarzyłby się wypadek, czekałyby go poważne konsekwencje.
Zwolnienie lekarskie możliwe jest do uzyskania również ze względu na opiekę nad dzieckiem, rodzicem czy małżonkiem.
Zobacz również:
Jak długo można być na L4?
Ustawa o świadczeniach pieniężnych zawiera w sobie wszystkie istotne informacje na temat długości L4. W razie choroby i macierzyństwa przysługują nam 182 dni wolnego rocznie. Jeśli chorujemy na gruźlicę lub jesteśmy w ciąży, okres ten jest wydłużony do 270 dni.
Jeśli po upływie 182 dni dalej nie wróciliśmy do zdrowia, możemy otrzymać świadczenie rehabilitacyjne. Lekarz ma prawo wystawić ten dokument na okres kolejnych 12 miesięcy.
Osoby ubiegające się o zwolnienie lekarskie z tytułu opieki nad inną osobą otrzymają wyłącznie 14 dni zasiłku w ciągu roku.
Czy na L4 można wychodzić z domu?
Lekarz wystawiając pacjentowi zwolnienie lekarskie, uzupełnia specjalny kod cyfrowy. Od niego zależy, jak dużo rzeczy wolno robić choremu w trakcie zwolnienia. Kod 1 oznacza konieczność pozostania w domu. Kod 2 natomiast jest tak zwanym "L4 wychodzącym".
Chory powinien podejmować wyłącznie takie czynności, które pomagają w leczeniu (lub chociaż nie pogarszają tego stanu). Dlatego też w trakcie L4 chory ma pełne prawo zrobić zakupy w aptece lub sklepie spożywczym. Nie wchodzi w grę natomiast wyjazd na wycieczkę czy zrobienie zakupów w sklepie budowlanym. Wyjątkiem jest sytuacja, w której w domu chorego wystąpiła awaria konieczna do natychmiastowej naprawy.
L4 "wychodzące" nie oznacza również, że pacjent może wykonywać wszystkie domowe czynności. Chory nie powinien w trakcie rekonwalescencji zajmować się myciem okien czy robieniem remontu. Większy wysiłek może oznaczać, że nie chcemy poprawić naszego stanu zdrowia. Zwolnienie lekarskie ma na celu przywrócić nas do pełni zdrowia.
Co wolno robić na zwolnieniu lekarskim?
Pomimo zakazu przemieszczania się (poza niektórymi wyjątkami przedstawionymi w dalszej części artykułu), pacjent wciąż ma prawo zmienić miejsce swojego pobytu na czas choroby. Może zdarzyć się sytuacja, że stan naszego zdrowia powoduje konieczność ciągłej opieki. Dlatego też możemy zgłosić zmianę miejsca przebywania. Konieczne jest w tym celu jak najszybsze poinformowanie pracodawcy lub ZUS.
Mając L4 z kodem 1 chory również ma prawo wyjść z domu, lecz tylko w konkretnych sytuacjach. Do nich należą:
- zakupy leków,
- pobyt w szpitalu.
W przypadku kodu 2 pacjent może:
- zrobić zakupy spożywcze,
- udać się do apteki,
- wyjść na krótki spacer, o ile nie pogorszy on stanu zdrowia.
Czego nie wolno robić na zwolnieniu lekarskim?
Prócz wspomnianego wcześniej remontu, niedopuszczalne jest udanie się na wakacje w trakcie zwolnienia lekarskiego. Nie powinno być ono traktowane jako zamiennik urlopu. ZUS ma pełne prawo skontrolować, co robimy. W jaki sposób? Konsultując się z biurem podróży, z członkami naszej rodziny lub sąsiadami.
Pacjent nie może w trakcie zwolnienia lekarskiego pracować u innego pracodawcy. Zwolnienie lekarskie jest jednoznaczne, z tym że nie jesteśmy zdolni do pracy. Pracodawca również nie ma prawa zlecić nam obowiązków służbowych w tym czasie.
Co, jeśli chory podejmie pracę w trakcie L4? Pierwszym z punktów jest utrata prawa do świadczeń chorobowych. Kolejnym jest zwolnienie z pracy bez podania przyczyny ze strony pracodawcy.
Na domiar tego, jeśli okaże się, że pacjent znalazł dodatkową pracę (nawet na umowie cywilnoprawnej), może zostać pozbawiony wolności. Kodeks Karny wspomina, że osiągając korzyść majątkową, kosztem innego mienia (w tym wypadku pracodawcy), grozi nam od 6 miesięcy do nawet 8 lat więzienia.
Czy można skrócić L4?
Chory nie może sam zdecydować o szybszym powrocie do pracy. Lekarz musi potwierdzić, że jesteśmy zdolni do wykonywania obowiązków służbowych.
W przypadku zwolnienia trwającego dłużej niż 30 dni, zgoda na powrót do pracy wystawiana jest wyłącznie przez specjalistę medycyny pracy. Pracodawca kieruje chorego na badania kontrolne, które mają zatwierdzić, że może wykonywać czynności obowiązujące na jego stanowisku.
Jak sprawdzić termin zwolnienia lekarskiego?
Od kilku lat zwolnienie lekarskie wystawiane jest w formie elektronicznej (e-ZLA). Taka forma wystawiania L4 pozwala nam samodzielnie zweryfikować ważność zwolnienia.
Elektroniczne zwolnienie lekarskie jest do wglądu przez Internetowe Konto Pacjenta. Jeśli jeszcze go nie posiadamy, możemy je założyć za pomocą Profilu Zaufanego. W IKP jesteśmy w stanie sprawdzić datę wystawienia zwolnienia, dane lekarza, placówkę medyczną oraz liczbę dni L4.
Możemy również skontaktować się z przychodnią celem weryfikacji okresu zwolnienia chorobowego.
CZYTAJ TAKŻE:
10 najpowszechniejszych chorób cywilizacyjnych. Wiesz, że możesz im zapobiec?
