Spis treści:
- Woda w kolanie - co to?
- Przyczyny wody w kolanie
- Objawy wody w kolanie
- Diagnostyka wody w kolanie
- Leczenie wody w kolanie
- Powikłania wody w kolanie
Woda w kolanie - co to?
Woda w kolanie to potoczne określenie na wysięk płynu w obrębie stawu kolanowego. Może się on pojawić w przebiegu wielu różnych nieprawidłowości dotykających kolano. Najczęściej, jednak nie zawsze, przyczyną jest uraz struktur więzadłowych tego stawu. W diagnostyce należy wykonać szereg badań, aby wykryć przyczynę i móc wdrożyć odpowiednie leczenie.
Przyczyny wody w kolanie
Woda w kolanie najczęściej pojawia się pod wpływem urazu stawu kolanowego. Czasami jednak przyczyną wysięku do stawu kolanowego mogą być m.in. choroby zapalne, infekcje, a nawet nowotwory.
Uraz kolana
Urazy kolana są jedną z najczęstszych przyczyn obrzęku kolana i wysięku płynu do jamy stawowej. Płyn w kolanie może być m.in. powikłaniem zwichnięcia rzepki, uszkodzenia i stanu zapalnego kaletek maziowych, a także naderwania więzadeł znajdujących się wewnątrz stawu. Ilość płynu zależy od rozległości i ciężkości urazu. Wchłania się on zwykle samoistnie po unieruchomieniu kończyny w stabilizatorze.
Choroba zwyrodnieniowa stawów
Szacuje się, że wysięk stawowy pojawia się nawet u ponad połowy chorych ze zwyrodnieniami stawów. Może mieć różne nasilenie - w stawie kolanowym stwierdza się od niewielkich ilości płynu, po bardzo duże. Wysięk w chorobie zwyrodnieniowej stawów związany jest z toczącym się przewlekłym stanem zapalnym. Jest on spowodowany niszczeniem chrząstki stawowej oraz obecnością osteofitów wewnątrz stawu.
Zobacz również:
Reumatoidalne zapalenie stawów
Reumatoidalne zapalenie stawów jest kolejną chorobą, która może objawiać się obrzękiem stawu kolanowego. Jest to autoimmunologiczne schorzenie, w przebiegu którego niszczone są tkanki miękkie otaczające staw. W miarę trwania choroby mogą pojawić się również objawy uszkodzenia różnych narządów. Wysięk w stawach kolanowych u pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów może być mocno nasilony. Zwykle towarzyszą mu również inne objawy jak zaczerwienienie i ból stawu.
Infekcje
Wysięk w kolanie w przebiegu infekcji jest rzadziej spotykany, jednak jak najbardziej możliwy. Najczęściej za zapalenie stawu są odpowiedzialne bakterie - gronkowce, paciorkowce, natomiast rzadziej wirusy. Obok wody w kolanie chory odczuwa ból i nadmierne ucieplenie w okolicy zajętego stawu. Mogą pojawić się również objawy ogólne takie jak gorączka, dreszcze czy osłabienie.
Zobacz również:
Dna moczanowa
Dna moczanowa jest chorobą zapalną stawów spowodowaną odkładaniem się w ich obrębie złogów moczanu. Rozwija się ona u osób ze zbyt wysokim stężeniem kwasu moczowego we krwi. Wysięk w kolanie w przebiegu dny moczanowej pojawia się najczęściej nagle i towarzyszy mu silny ból i zaczerwienienie. W leczeniu stosuje się środki obniżające poziom kwasu moczowego we krwi, a także leczenie objawowe.
Nowotwory
Nowotwory złośliwe są rzadką, jednak możliwą przyczyną wysięku w stawie kolanowym. Może on być spowodowany m.in. złośliwymi nowotworami kości i chrząstek stawowych, a także przerzutami innych nowotworów złośliwych do kości i stawów.
Objawy wody w kolanie
Głównym objawem, który daje gromadzący się w kolanie płyn, jest ból kolana. W zależności od przyczyny może mu towarzyszyć również obrzęk tkanek stawowych, zaczerwienienie i nadmierne ucieplenie stawu. Gdy ilość płynu jest bardzo duża, pacjent może odczuwać nieprzyjemne rozpieranie w stawie.
Diagnostyka wody w kolanie
Proces diagnostyczny wysięku w obrębie kolana może różnić się w zależności od podejrzewanej przyczyny. Najczęściej jednak wykonuje się:
- zdjęcie rentgenowskie;
- ultrasonografię stawu;
- artrocentezę, czyli pobranie płynu stawowego do analizy, gdy przyczyna wysięku nie jest jasna;
- przy podejrzeniu etiologii infekcyjnej badanie na boreliozę, kiłę i streptokoki, w razie potrzeby posiew krwi;
- oznaczenie parametrów stanu zapalnego, przede wszystkim CRP;
- przeciwciała przeciwjądrowe ANA przy podejrzeniu układowych chorób tkanki łącznej (np. reumatoidalnego zapalenia stawów).
Leczenie wody w kolanie
Sposób postępowania w przypadku wykrycia wody w kolanie różni się w zależności od zdiagnozowanej przyczyny. Należy zaopatrzyć urazy lub rozpocząć leczenie skierowane przeciwko konkretnej jednostce chorobowej. W przypadku infekcyjnego zapalenia stawów należy rozpocząć leczenie antybiotykiem. U większości pacjentów można podawać leki przeciwbólowe i przeciwzapalne, dostosowane do nasilenia dolegliwości.
Powikłania wody w kolanie
Wysięk w stawie kolanowym najczęściej ustępuje po wdrożeniu odpowiedniego leczenia. Czasami jednak, przy zbyt długim zwlekaniu z szukaniem profesjonalnej pomocy, może dojść do rozwoju stałych problemów z zajętym stawem. Bakteryjne infekcje kolana mogą ponadto trwale uszkadzać chrząstkę stawową. Zakażenie protezy stawu kolanowego grozi także rozwojem sepsy, jeśli nie będzie odpowiednio wcześnie leczone.
Źródła:
Gerena L.A., Mabrouk A., DeCastro A., Knee Effusion [na:] "Nih.gov", https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK532279/, 15 listopada 2022 r., dostęp 26 listopada 2023 r.
Swollen knee: Treatment to keep moving-Swollen knee - Symptoms & causes - Mayo Clinic [na:] "Mayo Clinic", https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/swollen-knee/symptoms-causes/syc-20378129, 2022 r., dostęp 26 listopada 2023 r.
Eliska Vanaskova, Petr Kelbich, Čegan M., Tomáš Novotný, Malignant Knee Joint Effusion—A New Dimension of Laboratory Diagnostics, "Applied sciences" t. 12 nr 3 (2022), DOI: https://doi.org/10.3390/app12030994, https://www.mdpi.com/2076-3417/12/3/994.
CZYTAJ TAKŻE:
Pięć najgorszych nawyków, które niszczą twoje stawy
Ból pleców, pośladka i łydki. Nieleczona rwa kulszowa może trwać miesiącami
Najlepsze maści przeciwbólowe bez recepty. Tego szukaj w składzie
