Spis treści:
- Korzonki nerwowe - czym są?
- Przyczyny zapalenia korzonków
- Objawy zapalenia korzonków nerwowych
- Czy zapalenie korzonków to samo co rwa kulszowa?
- Leczenie zapalenia korzonków nerwowych
- Domowe sposoby na korzonki
Korzonki nerwowe - czym są?
Korzonki, a właściwie korzenie nerwowe to nic innego, jak drobne wiązki włókien nerwowych, które odchodzą od rdzenia kręgowego przez tzw. otwory kręgowe. W zależności od tego, jaką grupę włókien zawierają, dzieli się je na brzuszne (zawierają włókna ruchowe) oraz grzbietowe, które składają się z włókien czuciowych. Na wysokości każdej przestrzeni międzykręgowej zarówno z prawej, jak i lewej strony od rdzenia wychodzi po jednej parze wspomnianych korzeni nerwowych. Zatem człowiek ma 8 par nerwów szyjnych, 12 par piersiowych, po 5 par lędźwiowych i krzyżowych oraz 1 parę nerwów guzicznych.
Nietrudno sobie wyobrazić, że tak małe i delikatne twory, są niezwykle wrażliwe na wszelkiego rodzaju uszkodzenia i uciski, co często daje o sobie znać w postaci dolegliwości bólowych w kończynach lub w obrębie kręgosłupa.
Przyczyny zapalenia korzonków
Zapalenie korzonków najczęściej jest efektem dyskopatii, czyli choroby zwyrodnieniowej krążka międzykręgowego - elastycznego elementu oddzielającego od siebie kolejne kręgi kręgosłupa. Jak dochodzi do uszkodzenia krążków?
Zobacz również:
Przeważnie na skutek działania niespodziewanej siły, co ma miejsce m.in. podczas podnoszenia ciężkich przedmiotów, wypadku, lub gwałtownego ruchu. Jeśli krążek uciska na na rdzeń kręgowy, może rozwinąć się stan zapalny korzonków, którego pokłosiem bywają ból oraz zaburzenia czucia i ruchomości w zakresie unerwionych przez nie struktur anatomicznych. Obok dyskopatii jako główną przyczynę zapalenia korzonków podaje się różne problemy zdrowotne np.: osteoporozę, otyłość, choroby reumatyczne, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa, nowotwory, rozmaite infekcje (borelioza, półpasiec, HIV), czy siedzący styl życia i brak dostatecznej aktywności fizycznej.
Objawy zapalenia korzonków nerwowych
Ból towarzyszący zapaleniu korzonków bywa opisywany jako trudny do zniesienia i przeszywający - nasila się podczas wstrząsów kręgosłupa, nawet tych nieznacznych występujących w trakcie kichania czy kaszlu.
Ucisk lub podrażnienie korzeni nerwowych powoduje, że dolegliwości rozprzestrzeniają się wzdłuż określonego obszaru ciała, który jest unerwiany przez konkretny nerw, dlatego objawy są zwykle na tyle specyficzne, że nie ma problemu z ich rozpoznaniem. Do bólu dochodzą jeszcze parestezje, czyli zaburzenia czucia.
Osoby z tą przypadłością doświadczają często uczucia pieczenia, drętwienia czy mrowienia w zajętej kończynie. Niektórzy chorzy zgłaszają także osłabienie siły mięśniowe. Objawy utrzymują się przeważnie przez 6 do 12 tyg., przy czym zapalny korzonków może mieć przebieg ostry i pojawiać się nagle na skutek fizycznego przeciążenia czy urazu lub mieć przewlekły charakter, kiedy to dolegliwości trwają przez dłuższy czas i na zmianę nasilają się i ustępują.
Czy zapalenie korzonków to samo co rwa kulszowa?
Zdarza się, że pomiędzy pojęciami rwa kulszowa i zapalenie korzonków, stawiany jest znak równości, jednak nie jest do końca poprawne. Otóż zapalenie korzonków nerwowych może dotyczyć każdej części kręgosłupa i rdzenia kręgowego, natomiast rwa kulszowa jest jednym z rodzajów stanu zapalnego korzeni nerwowych, obejmującym wyłącznie nerw kulszowy i jego gałęzie.
Należy wyjaśnić też różnice pomiędzy objawami: rwa kulszowa powoduje ból jedynie w obrębie kończyn dolnych, ponieważ nerw kulszowy zaopatruje ruchowo tylną grupę mięśni uda oraz czuciowo i ruchowo całe podudzie i stopę. Charakterystyczną cechą rwy kulszowej jest nasilanie się bólu przy podnoszeniu do góry nogi podczas leżenia na plecach. Podsumowując, zapalenie korzonków jest terminem szerszym niż rwa kulszowa, ponieważ może prowadzić także do: rwy udowej czy barkowej.
Leczenie zapalenia korzonków nerwowych
Pacjenci borykający się z zapaleniem korzonków bardzo często sięgają po farmakoterapię, która w tym przypadku polega głównie na zażywaniu leków o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym. Jeśli środki dostępne w aptece bez recepty nie przynoszą upragnionej ulgi, lekarz może przepisać silniejsze preparaty, lub skierować chorego na zastrzyki tzw. blokady. To stosunkowo nowa metoda polegająca na ostrożnym wprowadzeniu leku w kręgosłup za pomocą igły bezpośrednio w okolicę zajętą stanem zapalnym, dzięki czemu ból ustępuje w bardzo krótkim czasie od zabiegu.
Poza lekami stosuje się także fizjoterapię (np. ostrożne ćwiczenia, ultradźwięki, laseroterapię, krioterapię) której główne zadanie polega na wzmocnieniu mięśni kręgosłupa i złagodzeniu bólu. Gdy zawodzą zarówno leki jak i zabiegi fizjoterapeutyczne, a u pacjenta występują np. niedowłady kończyn, lub stwierdza się obecność ropnia albo guza w kanale kręgowym, lekarz może zaproponować operację. Niemniej zabiegi chirurgiczne przeprowadzane są relatywnie rzadko.
Domowe sposoby na korzonki
Korzonki bolą i nie ma co do tego żadnych wątpliwości, dlatego warto pomagać sobie również w warunkach domowych. Wśród sposobów na zmniejszenie uciążliwych objawów wymienia się: ciepłe okłady i gorące kąpiele wspomagają rozluźnienie mięśni i zmniejszają napięcie w bolesnej okolicy (zimne kompresy i produkty chłodzące, czasem mogą pogorszyć dolegliwości), delikatne masaże z użyciem olejków i oczywiście przebywanie w dogodnej pozycji która nie powoduje dyskomfortu.
Źródła:
- Tarulli A. W., Raynor E. M., Lumbosacral radiculopathy, Neurologic clinics vol. 25,2 (2007): 387-405. doi:10.1016/j.ncl.2007.01.008
- Kozubski W., Neurologia. Podręcznik dla studentów medycyny. Tom 1, Wydanie III, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa 2023.
CZYTAJ TAKŻE:
Nagłe zrywy mięśni to wyraźny sygnał od ciała. Sugerują poważne zaburzenia
Drętwieją ci ręce? To nie musi być niedobór ani magnezu, ani potasu
