Spis treści:
- Co to jest kandydoza i dlaczego jest taka groźna?
- Kandydoza chorobą przyszłości. Dlaczego grzyby "lubią" nas coraz bardziej?
- Objawy kandydozy układowej
- Diagnoza i leczenie grzybicy układowej
Co to jest kandydoza i dlaczego jest taka groźna?
Kandydoza układowa, znana również jako inwazyjna kandydoza, jest poważnym stanem zdrowia spowodowanym przez drożdżaka Candida albicans i związane z nią inne gatunki Candida, np. Candida auris. Choć wiele osób jest świadomych kandydozy jako infekcji grzybiczej, która może dotyczyć skóry i błon śluzowych, kandydoza układowa to trudniejszy do zdiagnozowania i leczenia problem, który może wpłynąć na cały organizm.
Grzybica może dotyczyć jednego lub więcej narządów (kandydoza wielonarządowa), stanowi wielkie wyzwanie dla współczesnej medycyny. Wielu ekspertów podejrzewa, że to właśnie lekooporny szczep grzyba spowoduje kolejną pandemię, być może nawet bardziej tragiczną w skutkach niż miało to miejsce w przypadku COVID-19. Zakażenie grzybicą trudno rozpoznać, jeszcze trudniej wyleczyć.
Kandydoza chorobą przyszłości. Dlaczego grzyby "lubią" nas coraz bardziej?
W ciągu dwóch ostatnich dekad na świecie obserwuje się stały wzrost liczby zakażeń grzybiczych. Rośnie też śmiertelność z powodu zakażeń wywołanych przez grzyby.
Dlaczego jako społeczeństwo stajemy się coraz bardziej podatni na zakażenia grzybicze? Wpływ na to ma stresujący tryb życia, naużywanie alkoholu, cukru, przetworzonej żywności, a także przewlekłe przyjmowanie antybiotyku, sterydów i innych leków. Osłabione organizmy o obniżonej odporności i zachwianej równowadze flory mikrobiologicznej to bowiem najlepsze środowisko do rozwoju grzybów.
Ryzyko rozwoju kandydozy układowej jest większe u osób o osłabionym układzie immunologicznym, takich jak pacjenci po przeszczepie narządów, osoby zakażone wirusem HIV/AIDS, pacjenci na terapii immunosupresyjnej lub długotrwałej antybiotykoterapii. Również noworodki i osoby starsze są bardziej narażone na ten stan.
Objawy kandydozy układowej
Kandydoza układowa może wpływać na różne narządy i układy w organizmie, a jej objawy mogą być różnorodne. Symptomy zagrzybienia organizmu często do złudzenia przypominają objawy innych chorób: np. infekcji wirusowych (jak gryp czy covid) autoimmunologicznych chorób układu pokarmowego (jak choroba Leśniowskiego-Crohna, SIBO, IBS) lub choroby metaboliczne, zaburzenia hormonalne oraz wszelkiego rodzaju alergie. Dlatego też kandydoza zwykle długo umyka lekarzom i bywa diagnozowana w bardzo zaawansowanym stadium, co z kolei wpływa na efekty i czas leczenia tego schorzenia.
Najczęściej występujące objawy grzybicy organizmu to możemy podzielić na przewlekłe i ostre. W przewlekłym zakażeniu grzybiczym, który może rozwijać się latami i dawać mylące objawy, u chorych obserwuje się m.in.:
- osłabienie odporności,
- afty i pleśniawki, biały nalot na języku,
- tendencję do nawrotowych trudno gojących się ran o charakterze nadżerkowym,
- nawracające stany zapalne miejsc intymnych, upławy i swędzenie sromu lub penisa,
- trudności w utrzymaniu prawidłowej masy ciała,
- ochotę na słodycze,
- nadmierne pragnienie,
- dysfunkcje trawienne, oddawanie zbyt luźnego stolca, nudności, zaparcia bez wyraźnej przyczyny,
- nadpotliwość,
- swędzenie skóry m.in. głowy, stóp, rąk i pleców,
- katar niewiadomego pochodzenia i nawracające stany zapalne zatok,
- kaszel, pokasływanie, ślinotok,
- zaburzenia snu,
- nerwowość, nadpobudliwość, stany niepokoju.
Zobacz również:
W ostrym przebiegu zakażenia grzybem typu Candida u chorych występują:
- Gorączka i dreszcze - jednym z charakterystycznych objawów kandydozy układowej jest gorączka, która może być trudna do kontrolowania za pomocą standardowych środków przeciwgorączkowych.
- Zmiany skórne - grzybica organizmu może objawiać się wysypką, plamami lub pęcherzami na skórze, które mogą być czerwone, swędzące lub bolesne.
- Ból mięśni i stawów - pacjenci z kandydozą układową często skarżą się na bóle mięśni i stawów, które mogą być mylone z objawami zapalenia stawów lub innych schorzeń reumatycznych.
- Przypominające zatrucie problemy układem pokarmowym - objawy mogą obejmować biegunkę, bóle brzucha, nudności i wymioty. Grzybica organizmu może wpływać na jelita, co prowadzi do zaburzeń trawienia.
- Ostre infekcje dróg oddechowych podobne do chorób wirusowych (grypa covid, RSV) - pacjenci mogą doświadczać kaszlu, duszności i bólu gardła. W ciężkich przypadkach może dojść do zapalenia płuc.
- Infekcje dróg moczowych - objawy to m.in. ból podczas oddawania moczu, częste oddawanie moczu oraz krew w moczu.
Nieleczona grzybica układowa może ostatecznie wywołać poważne problemy z narządami. Wielonarządowa postać choroby upośledza działanie m.in.: serca, wątroby czy nerek, co może stanowić potencjalne zagrożenie dla życia chorego.
Diagnoza i leczenie grzybicy układowej
Diagnoza kandydozy układowej może być trudna, często wymaga badania krwi lub próbek tkanek.
Leczenie zwykle polega na stosowaniu leków przeciwgrzybiczych, takich jak flukonazol lub amfoterycyna B. Jednak skuteczność leczenia może zależeć od wielu czynników, w tym od gatunku Candida i ogólnego stanu zdrowia pacjenta.
W związku z tym kandydoza układowa jest stanem wymagającym indywidualnego podejścia diagnostycznego i terapeutycznego. Warto też kontynuować badania nad nowymi terapiami i metodami diagnostycznymi, aby poprawić skuteczność leczenia i zmniejszyć ryzyko powikłań.
źródła: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24991967/ Epidemiology and outcomes of invasive candidiasis due to non-albicans species of Candida in 2,496 patients: data from the Prospective Antifungal Therapy (PATH) registry 2004-2008
CZYTAJ TAKŻE:
Tych produktów unikaj. Powstrzymasz grzybicę w jelitach i przełyku
Zagrzybione zatoki dają mylące objawy. Diagnoza umyka nawet lekarzom
Candida auris atakuje m.in. skórę i płuca. Zabija połowę chorych
