Reklama

Choroba legionistów i gorączka Pontiac. Groźne bakterie kryją się w wodzie

Choroba legionistów i gorączka Pontiac to choroby będące skutkiem zakażenia bakteriami z rodzaju Legionella, które występują w środowisku wodnym. O ile gorączka Pontiac to łagodna forma zakażenia z objawami grypopodobnymi, o tyle choroba legionistów przybiera postać zapalenia płuc i może być śmiertelna. Gdzie może dojść do zakażenia bakteriami Legionelli? Jakie objawy na to wskazują? Jak wygląda leczenie? Oto co trzeba wiedzieć.

Legionelloza - co to za choroba?

Legionelloza, a właściwie legionellozy, to choroby wywoływane przez bakterie z rodzaju Legionella. Upodobały sobie one środowisko wodne - występują m.in. w rzekach, jeziorach, stawach, gorących źródłach, sieciach kanalizacyjnych, ale również w urządzeniach klimatyzacyjnych, urządzeniach kąpielowych, fontannach czy glebie. Kolonizacji bakterii sprzyjają: wysoka temperatura (20-45 st. Celsjusza), niskie stężenie dezynfekantów, zastoiny, obecność osadów, mułu, glonów oraz innych mikroorganizmów. Za 80-90 proc. wszystkich zachorowań odpowiedzialna jest bakteria Legionella pneumophila.

Reklama

Zazwyczaj w kontekście legionelloz mówi się o chorobie legionistów (rodzaj ciężkiego zapalenia płuc) oraz o gorączce Pontiac (choroba grypopodobna). Najczęściej diagnozuje się postać płucną choroby.

Legionelloza rozpoznawana jest dość rzadko. W Europie szczyt zachorowań przypada na miesiące letnie. Co roku na kontynencie odnotowuje się ponad 1000 przypadków legionellozowego zapalenia płuc u osób podróżujących, głównie poza granice kraju. Zakażają się one często w hotelach, pensjonatach czy na kempingach.

Legionelloza - jak dochodzi do zakażenia?

Do zakażenia bakteriami z rodzaju Legionella dochodzi poprzez wdychanie skażonych aerozoli, tzn. mikroskopijnych, niedostrzegalnych gołym okiem kropelek wody zawieszonych w powietrzu, w których występują bakterie. To dlatego Główny Inspektorat Sanitarny w jednym z ostatnich komunikatów zwracał uwagę, że nie tylko korzystanie z miejskich fontann niezgodnie z przeznaczeniem, ale i samo przebywanie w ich pobliżu może być niebezpieczne dla zdrowia.

Nie można zakazić się poprzez picie skażonej wody, ale do zakażenia może dojść w przypadku zachłyśnięcia, tj. w sytuacji, kiedy płyn dostaje się do dróg oddechowych. Jak podkreśla GIS, do tej pory nie stwierdzono przenoszenia bakteria Legionella z człowieka na człowieka.

Legioneloza - czynniki ryzyka

Nie każdy, kto ma styczność z bakteriami z rodzaju Legionella, zachoruje. 

Do grupy osób najbardziej narażonych na zachorowanie należą:

  • osoby starsze (powyżej 50. roku życia),
  • osoby z osłabionym układem odpornościowym,
  • mężczyźni,
  • osoby palące papierosy,
  • osoby nadużywające alkoholu,
  • osoby z przewlekłymi chorobami płuc,
  • chorujący na nowotwory,
  • chorujący na cukrzycę,
  • osoby z niewydolnością nerek,
  • osoby z niewydolnością wątroby.

Choroba legionistów - objawy

Okres inkubacji choroby legionistów, legionellozowego zapalenia płuc, postaci płucnej legionellozy, wynosi od dwóch do 10 dni. Objawy mogą jednak wystąpić nawet po trzech tygodniach.

Choroba legionistów objawia się:

  • wysoką gorączką,
  • utratą apetytu,
  • bólami głowy,
  • uczuciem ogólnego rozbicia,
  • bólami mięśni,
  • dreszczami,
  • kaszlem (na początku suchym; u ok. 50 proc. chorych występuje kaszel z wydzieliną - może pojawić się w niej krew),
  • dusznościami,
  • bólami w klatce piersiowej,
  • splątaniem,           
  • nadmierną sennością,
  • bólami brzucha,
  • wymiotami,
  • biegunką.

Choroba legionistów może mieć przebieg od łagodnego do bardzo ciężkiego, zagrażającego życiu chorego.

Stan chorych, którzy nie są leczeni, pogarsza się zwykle w pierwszym tygodniu trwania choroby. Najczęstszymi powikłaniami są: niewydolność oddechowa, wstrząs, ostra niewydolność nerek i niewydolność wielonarządowa. Leczenie opiera się na antybiotykoterapii. W rzadkich przypadkach ciężkie, postępujące zapalenie płuc lub nieskutecznie leczone prowadzi do następstw w mózgu.

Śmiertelność, według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), zwykle mieści się w przedziale 5-10 proc. U nieleczonych pacjentów z obniżoną odpornością może jednak sięgać 40-80 proc.

Choroba legionistów - skąd nazwa?

Dlaczego postać płucną legionellozy nazywa się chorobą legionistów?

Bakterię Legionella pneumophila, jak wskazuje WHO, zidentyfikowano po raz pierwszy w 1977 roku i powiązano ją z epidemią, która miała miejsce w 1976 roku w Pensylwanii (USA). Wtedy to, podczas zjazdu weteranów II wojny światowej, członków Legionu Amerykańskiego, zachorowało 186 osób. Wszyscy mieszkali w jednym hotelu w Filadelfii. Z powodu ostrego zapalenia płuc zmarły 34 osoby. Wielu zakażonych miało objawy gorączki Pontiac, o której poniżej.

Chorobę nazwano chorobą legionistów, by upamiętnić jej pierwsze zidentyfikowane ofiary.

Gorączka Pontiac - objawy

Gorączka Pontiac to postać pozapłucna legionellozy, zwykle łagodna, z objawami grypopodobnymi. Okres inkubacji wynosi od pięciu godzin do trzech dni.

Gorączka Pontiac objawia się:

  • uczuciem rozbicia,
  • gorączką,
  • bólami głowy,
  • bólami mięśniowo-stawowymi,
  • dreszczami,
  • suchym, uporczywym kaszlem,
  • trudnościami w oddychaniu,
  • dusznościami,
  • nudnościami, wymiotami (rzadziej).

Wymienione wyżej dolegliwości utrzymują się ok. 2-5 dni i samoistnie ustępują.

Choć ta postać legionellozy jest zdecydowanie łagodniejsza, nie znaczy to, że powinna być bagatelizowana. To znak obecności w środowisku bakterii z rodzaju Legionella, które mogą odpowiadać za ciężkie zapalenie płuc z często występującymi powikłaniami narządowymi.

Choroba legionistów i gorączka Pontiac - leczenie

Infekcja niepłucna ma charakter samoograniczający się i nie wymaga interwencji medycznej, w tym leczenia antybiotykami. Objawy gorączki Pontiac ustępują po kilku dniach. Pacjenci z chorobą legionistów wymagają leczenia antybiotykami. Stosuje się m.in. erytromycynę, klarytromycynę czy roksytromycynę. Im szybciej rozpocznie się terapia, tym mniejsze prawdopodobieństwo wystąpienia poważnych powikłań.

Większość przypadków choroby legionistów można z powodzeniem leczyć. By jednak choroba była skutecznie leczona, potrzebna jest właściwa diagnoza, a jak zwraca się uwagę, legionelloza nie jest wykrywana od razu bądź rozpoznawana jest błędnie. Konieczne jest wykonanie badań laboratoryjnych. Materiałem do badań może być plwocina, krew lub mocz.

Większość pacjentów z postacią płucną choroby wymaga leczenia szpitalnego. Leczenie może trwać do trzech tygodni. U niektórych osób, szczególnie z grupy ryzyka, rekonwalescencja może trwać wiele miesięcy.

Nie istnieje szczepionka, która zapobiega legionellozowemu zapaleniu płuc.

Przed podróżą warto sprawdzić, czy hotel, do którego się udajesz, nie znajduje się na liście miejsc o podwyższonym ryzyku zakażenia bakteriami z rodzaju Legionella. Taką listę przygotowało Europejskie Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób. Można ją znaleźć TUTAJ.

CZYTAJ TAKŻE: 

Siedem chorób przenoszonych przez komary

Szczepienia konieczne nie tylko w tropikach

Zmiana klimatu sprowadzi do nas nowe choroby

INTERIA.PL

W serwisie zdrowie.interia.pl dokładamy wszelkich starań, by przekazywać wyłącznie sprawdzone, rzetelne informacje o objawach i profilaktyce chorób, bo wierzymy, że świadomość i wiedza w tym zakresie pomogą dłużej utrzymać dobre zdrowie.
Niniejszy artykuł nie jest jednak poradą lekarską i nie może zastąpić diagnostyki i konsultacji z lekarzem lub specjalistą.

Dowiedz się więcej na temat: legionella | bakterie legionelli | zapalenie płuc

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL