Spis treści:
- Leukopenia - co to?
- Leukopenia - przyczyny
- Leukopenia - czynniki ryzyka
- Leukopenia - objawy
- Leukopenia - diagnostyka
- Leukopenia - leczenie
Leukopenia - co to?
Leukopenia jest to obniżenie liczby białych krwinek (leukocytów) poniżej 3000-4000 komórek na mikrolitr. Do leukocytów zalicza się limfocyty, neutrofile, monocyty, eozynofile i bazofile. We krwi najwięcej krąży neutrofili (60-70%) i limfocytów (20-45%), dlatego to najczęściej spadek ich ilości jest odpowiedzialny za pojawienie się leukopenii. Niekiedy jednak spadek poziomu leukocytów dotyczy większości bądź wszystkich ich rodzajów.
Leukopenia - przyczyny
Sama w sobie nie jest chorobą, a objawem, który wymaga dalszej diagnostyki w celu określenia przyczyny. Może ją wywoływać wiele chorób, zarówno tych błahych, jak i bardziej poważnych. Dodatkowo czasem może być również efektem przyjmowania niektórych leków.
Do możliwych przyczyn leukopenii zalicza się:
- przebyte infekcje wirusowe, np. grypa;
- choroby zakaźne, np. bolerioza, malaria, gruźlica, denga, riketsjoza;
- infekcja HIV i AIDS;
- ostre białaczki, niektóre chłoniaki, i inne choroby szpiku (mielofibroza, aplazja szpiku);
- przewlekłe choroby reumatyczne, np. reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń rumieniowaty układowy, zespół Sjogrena;
- niedobory minerałów, np. cynku, miedzi;
- chemioterapia,
- radioterapia,
- przyjmowanie leków immunosupresyjnych (np. doustnych lub dożylnych kortykosteroidów, cyklosporyny, cyklofosfamidu, mykofenolatu mofetilu, nowoczesnych leków biologicznych, interferonów);
- przyjmowanie niektórych leków przeciwpadaczkowych (np. lamotryginy, kwasu walproinowego)
- stosowanie niektórych leków przeciwdepresyjnych (bupropionu).
Leukopenia - czynniki ryzyka
Niektóre osoby są bardziej narażone na pojawienie się leukopenii. Mowa tu przede wszystkim o pacjentach po przeszczepach narządów, szpiku kostnego oraz w trakcie leczenia przeciwnowotworowego. Zwiększone ryzyko występuje również u osób przyjmujących leki immunosupresyjne, w tym kortykosteroidy. Stosuje się je m.in. u chorych na stwardnienie rozsiane, choroby reumatyczne, choroby nerek, ciężko przebiegającą łuszczycę czy choroby zapalne jelit.
Leukopenia - objawy
Najważniejszą rolą białych krwinek, czyli leukocytów, jest ochrona organizmu przed wszelkimi infekcjami. Gdy zaczyna ich brakować, jesteśmy na nie o wiele bardziej narażeni. Z tego powodu do podstawowych objawów leukopenii zalicza się nawracające zakażenia i związane z nimi symptomy. Mogą to być typowe objawy grypopodobne, np. ból gardła, gorączka kaszel, duszności czy bóle mięśni. W przypadku zapalenia płuc pojawia się dodatkowo wykrztuszanie dużych ilości ropnej plwociny. Jednym z objawów leukopenii mogą być także trudno gojące się owrzodzenia skóry i jamy ustnej i ogólne osłabienie. Leukopenia sprzyja także infekcjom zatok, układu moczowego, a także poważniejszym zakażeniom, np. zapaleniu płuc, wsierdzia czy opon mózgowo-rdzeniowych. U osób ze znacznie obniżonym poziomem krwinek białych występuje również wyższe ryzyko rozwoju sepsy i wstrząsu septycznego.
Leukopenia - diagnostyka
Podstawowym badaniem, za pomocą którego można zdiagnozować leukopenię, jest morfologia krwi obwodowej. Standardową automatyczną morfologię krwi warto uzupełnić o ręczny rozmaz, ponieważ pozwala on dodatkowo wykryć ewentualne nieprawidłowości w wyglądzie krwinek białych i pozostałych elementów krwi. Samo stwierdzenie leukopenii nie jest jednak wystarczające, ponieważ - jak już wcześniej wspomniano - jest to jedynie objaw, który zawsze wymaga odnalezienia przyczyny. Z tego powodu lekarz może zalecić dodatkowo wykonanie oznaczeń parametrów zapalnych (OB, CRP), krzepnięcia (D-dimery, APTT, PT), przeciwciał przeciwjądrowych bądź markerów nowotworowych. Przy podejrzeniu nowotworów wiele cennych informacji mogą również dać badania obrazowe, takie jak rentgen, tomografia komputerowa czy rezonans magnetyczny.
Zobacz również:
Leukopenia - leczenie
Leczenie leukopenii zależy w dużej mierze od jej przyczyny. Jeśli są nią leki, możliwe, że będzie konieczne dostosowanie przyjmowanej dawki lub odstawienie leku i zamiana na inny, podobny preparat. W przypadku infekcji konieczne jest leczenie odpowiednie dla jej typu i stopnia nasilenia. Przewlekłe choroby reumatyczne mogą wymagać terapii lekami modyfikującymi przebieg choroby i immunosupresyjnymi. Z kolei nowotwory złośliwe, białaczki i chłoniaki często wymagają chemioterapii i radioterapii.
CZYTAJ TAKŻE:
Jaki poziom cholesterolu jest za wysoki? Tak odczytasz wyniki lipidogramu
Rezonans magnetyczny. Na czym polega to badanie?
