Spis treści:
- Czym są kąpiele leśne, czyli terapia wśród drzew?
- Kąpiele leśne - działanie i skutki zdrowotne
- Kąpiel leśna - jak ją zastosować, jak powinna przebiegać?
- Kąpiel leśna na nadciśnienie
- Kąpiel leśna - pomocna w walce z otyłością
- Kąpiel leśna - wsparcie w leczeniu depresji i stanów lękowych
- Kąpiele leśne - przeciwwskazania
Czym są kąpiele leśne, czyli terapia wśród drzew?
Terapia wśród drzew, znana również jako "kąpiele leśne" lub "shinrin-yoku" (w języku japońskim), to forma naturalnej terapii prozdrowotnej, która polega na celowym i świadomym spędzaniu czasu na łonie natury, szczególnie w lesie. Badania nad wpływem terapii wśród drzew na zdrowie wskazują liczne korzyści z tego typu aktywności - towarzystwo drzew pozytywnie oddziałuje na zdrowie psychiczne i fizyczne. Na dodatek - w naszym klimacie jest łatwodostępne i nic nie kosztuje.
Koncepcja shinrin-yoku narodziła się w Japonii w latach 80. XX wieku, ale korzenie sięgają jeszcze wcześniejszych czasów, gdyż istniały starożytne japońskie praktyki związane z leczniczym wykorzystywaniem mocy natury.
Kąpiele leśne - działanie i skutki zdrowotne
Badania nad terapią wśród drzew sugerują, że taka aktywność może zmniejszać poziom stresu, poprawiać nastrój, zwiększać poczucie szczęścia oraz obniżać ciśnienie krwi i poziom kortyzolu (hormonu stresu). Spędzanie czasu na łonie natury, zwłaszcza w lesie, ma zatem korzystny wpływ na zdrowie psychiczne i fizyczne.
Terapia wśród drzew nie jest związana z medycyną w sensie tradycyjnym, ale stanowi uzupełnienie konwencjonalnego leczenia i jest formą profilaktyki zdrowia.
Spacery leśne szczególnie zalecane są jako naturalne wspomaganie terapii chorób przewlekłych - otyłości i zespołu metabolicznego, problemów z sercem, nadciśnieniem, cholesterolem i miażdżyca, a także w przebiegu chorób o podłożu emocjonalnym.
Kąpiel leśna - jak ją zastosować, jak powinna przebiegać?
Kąpiele leśne nie są dosłownymi kąpielami w sensie tradycyjnym, ale bardziej chodzi o relaksacyjne i pełne uważności spędzanie czasu w lesie. Polegają na uważnym obcowaniu z przyrodą, wykorzystując pięć zmysłów: widzenie, słuch, dotyk, węch i smak.
Osoby zainteresowane tą formą terapii mogą samodzielnie eksplorować naturę lub skorzystać z usług przewodników i terapeutów specjalizujących się w kąpielach leśnych, które w niektórych krajach są już popularne i oferowane jako terapia relaksacyjna.
Zobacz również:
Jak przeprowadzić kąpiel leśną? Ważne jest, aby być całkowicie obecnym tu i teraz, cieszyć się otaczającym krajobrazem i uwrażliwić swoje zmysły na wszelkie detale natury. W trakcie kąpieli leśnej należy odciąć się od rozpraszaczy, wyłączyć telefon, nie słuchać muzyki, nie jeść ani nie pić nic poza wodą. Niewskazana jest także rozmowa z innymi osobami, choć sama kąpiel nie musi przebiegać w samotności. Ważne jednak, aby osoby obecne były również zaangażowane w prozdrowotne obcowanie z lasem.
Prawidłowo przeprowadzona, skuteczna terapia wśród drzew powinna obejmować spacer po lesie, świadome zanurzenie zmysłów, a także uwzględniać elementy medytacji i wyciszające techniki oddechowe.
Etapy kąpieli leśnej:
- Spacery po lesie - osoby praktykujące kąpiele leśne wykonują spokojne spacery wśród drzew, starając się być w pełni obecnymi i uważnymi na swoje otoczenie.
- Zanurzenie zmysłów - terapia wśród drzew zachęca do korzystania ze wszystkich zmysłów, aby doświadczyć natury w pełni. To oznacza słuchanie śpiewu ptaków, patrzenie na liście drzew, wąchanie zapachów lasu, dotykanie kory drzew i odczuwanie ziemi pod stopami.
- Medytacja i oddechW trakcie kąpieli leśnych często praktykuje się medytację i głęboki oddech, co pomaga zredukować stres i zwiększyć zrozumienie i akceptację swoich uczuć.
- Zwalnianie tempa - ważnym elementem terapii wśród drzew jest zwolnienie tempa i zatrzymanie się na chwilę, aby połączyć się z naturą i odciąć od codziennego pośpiechu.
Kąpiel leśna na nadciśnienie
Badania wykazują, że regularne spędzanie czasu wśród drzew i natury może obniżać poziom kortyzolu (hormonu stresu) i obniżać ciśnienie krwi. W jednym z badań opublikowanym w czasopiśmie "Journal of the American Heart Association" w 2019 roku stwierdzono, że krótki pobyt w lesie (ok. 2 godzin) powoduje obniżenie ciśnienia krwi u osób z nadciśnieniem. Regularne praktykowanie kąpieli leśnych może zatem wspomagać utrzymywanie ciśnienia tętniczego na prawidłowym poziomie.
Kąpiel leśna - pomocna w walce z otyłością
Spędzanie czasu w naturze może także wpływać korzystnie na wagę i redukcję otyłości. Badanie przeprowadzone w Japonii wykazało, że osoby, które regularnie korzystają z terapii wśród drzew, wykazywały niższą zawartość tłuszczu w organizmie, niż osoby, które nie angażowały się w tego typu aktywność. Ponadto pobyt na łonie natury może zachęcać do aktywności fizycznej, jak spacery czy jazda na rowerze. Kontrola masy ciała przyczynia się też do poprawy ogólnej kondycji fizycznej i jest kluczowa w profilaktyce chorób serca i cukrzycy.
Kąpiel leśna - wsparcie w leczeniu depresji i stanów lękowych
Kąpiel leśna może również odgrywać ważną rolę w łagodzeniu objawów depresji, stanów lękowych i innych chorób, w których przebiegu zachwiana równowaga biochemiczna mózgu, a produkcja tzw. hormonów szczęścia, w tym serotoniny i dopaminy, jest niedostateczna. Badanie opublikowane w "Journal of Affective Disorders" wykazało, że spacerowanie w lesie może zmniejszać poziom stresu, lęku i depresji u osób ze schorzeniami psychicznymi. Kontakt z naturą może działać relaksująco i odprężająco, co ma pozytywny wpływ na stan emocjonalny.
Warto podkreślić, że badania nad terapią wśród drzew są wciąż stosunkowo nowe, a wyniki mogą różnić się w zależności od indywidualnych cech i warunków osób badanych. Jednakże istniejące dowody sugerują, że regularne spędzanie czasu na łonie natury, szczególnie wśród drzew, może przynieść liczne korzyści zdrowotne, w tym poprawę zdrowia psychicznego i fizycznego.
Kąpiele leśne - przeciwwskazania
Przeciwwskazań do stosowania terapii wśród drzew praktycznie nie ma. Przebywanie na łonie przyrody jest darmowym, skutecznym i przyjemnym sposobem dbania o zdrowie i dobre samopoczucie dla osób w każdym wieku i niezależnie od kondycji zdrowotnej.
Rzadki wyjątek mogą stanowić osoby silnie uczulone na pyłki drzew. W lesie należy oczywiście stosować się do zaleceń lekarzy i leśników ostrzegających przed insektami i pasożytami, w tym przede wszystkim kleszczami, które mogą być źródłem zakażenia boreliozą lub innymi chorobami odkleszczowymi. By zabezpieczyć się przed ukąszeniem, warto zastosować kilka domowych sposobów na kleszcze, wówczas wizyta w lesie będzie nie tylko bezpieczna, ale przede wszystkim - zdrowa.
CZYTAJ TAKŻE:
Japoński rytuał kąpieli nie służy myciu, ale zdrowiu. Zasady zadziwiają
Proste techniki oddechowe, które uspokajają
Nawyki, które uszkadzają mózg. Na liście m.in. samotność
